The Life and Works of Muhammad b. Ahmad at-Tarsûsî

Abstract

Muhammad b. Ahmad at-Tarsûsî is an Ottoman scholar who lived in Tarsus between the second half of the 17th century and the first half of the 18th century when Ottoman Empire started its regression period. After being educated by his father Ahmad Efendi he went some cities and regions such as Damascus, Hijaz and İstanbul for his education. After then he settled down Tarsus and worked in the position of muftiate after his father's and stayed in the position of muftiate until his death. His teachers are some of scholars of that time such as Vanî Mehmet Efendi, Muhammad b. Ali al-Kâmilî, Ahmad b. Muhammad al-Kushashî. Tarsûsî wrote more then thirty works in the field of tafsir, fiqh, hadith, kalam, philosophy, logic, astronomy. Hâşiya alâ Mirât al-Usûl, Anmuzaj al-Ulûm, Miftâh li-Hulâsat al-Miftâh are some of his works. He passed away in 1145/1732.

Özet

Muhammed b. Ahmed et-Tarsûsî'nin Hayatı ve Eserleri The Life and Works of Muhammad b. Ahmad at-TarsûsîNusrettin Bolelli, Prof. Dr., Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, Arap Dili ve Belâgatı Anabilim DalıProf. Dr., Bingöl University, Faculty of Theology, Department of Arabic Language and RhetoricBingol, [email protected] Doğan, Doktora öğrencisi, Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü TİB Arap Dili ve Belâgatı Anabilim DalıDoctorate Student, Bingöl University, Social Sciences Institute, Basic Islamic sciences, Department of Arabic Language and RhetoricBingol, [email protected]/0000-0002-2881-4191 Tarsûsî Mehmet Efendi, 17. yüzyılın ikinci yarısı ile 18. yüzyılın birinci yarısında Osmanlı devletinin artık gerileme dönemine girdiği dönemde Tarsus'ta yaşamış olan bir Osmanlı âlimidir. İlk Öğrenimini babası Ahmed Efendi'den aldıktan sonra ilim tahsili için Şam, Hicaz ve İstanbul gibi bölgeleri ve şehirleri dolaşmıştır. Daha sonra Tarsus'a yerleşen müellif babasından boşalan müftülük makamına geçerek ölümüne dek bu makamda kalmıştır. Hocaları arasında Vanî Mehmed Efendi, Muhammed b. Alî el-Kâmilî, Ahmed b. Muhammed el-Kuşâşî gibi devrin âlimleri yer almaktadır. Tefsir, fıkıh, hadis, kelam, felsefe, mantık, astronomi gibi birçok ilim dalında otuzu aşkın eser yazan Tarsûsî'nin önemli eserleri arasında Hâşiye 'alâ Mir'âti'l-usûl, Enmûzecü'l-'ulûm, Miftâh li-Hulâsati'l-Miftâh gibi eserler yer almaktadır. Müellif 1145/1732 yılında Tarsus'ta vefat etmiştir.