Journals / Balkanistik Dil ve Edebiyat Dergisi / 2020 / Cilt: 2 - Sayı: 1

REFLECTIONS OF THE MEHMET HİLMİ’S COLUMNS IN WESTERN THRACE NEWSPAPERS

MEHMET HİLMİ’NİN BATI TRAKYA'DA YAYIMLANAN GAZETE YAZILARININ YANSIMALARI

Pages
80–98
DOI
—

Abstract

After the Treaty of Lausanne, there is a great deal of activity and diversity in the media life of Western Thrace Turks. Mehmet Hilmi, who stands out with his teacher and journalist identity, displays a local intellectual profile that has contributed significantly to the organizational structure in the Western Thrace society. In the post-Lausanne period, Mehmet Hilmi was a mong the founders of the "Xanthi Turkish Youth Land”, the first association and union organization of the Western Thrace Turks. On the other hand, he made a name for himself with the newspapers he published in the press life.

Özet

Lozan Antlaşması sonrası Batı Trakya Türklerinin basın yayın hayatında büyük ölçüde hareketlilik ve çeşitlilik görülmektedir. Öğretmen ve gazeteci kimliğiyle öne çıkan Mehmet Hilmi, Batı Trakya’nın teşkilat yapılanmasına katkı sağlamış yerel bir aydın profili sergiler. Lozan sonrası dönemde Mehmet Hilmi, Batı Trakya Türklerinin ilk dernek ve birlik teşekkülü olan “İskeçe Türk Gençler Yurdu”nun kurucuları arasında yer almıştır. Diğer yandan da Mehmet Hilmi, çıkardığı gazeteler ile basın camiasında adını duyurmuştur. Mehmet Hilmi gerek kendi başına gerek arkadaşlarıyla beraber pek çok gazete ve derginin çıkmasına katkıda bulunmuştur. Bu gazetelerden biri, başyazarlığını yürüttüğü ve 1924 yılında yayımlanan Yeni Ziya adlı gazetedir. Batı Trakya Türklerinin ilk Türkçe gazetesi olan Yeni Ziya, Mehmet Hilmi isminin geniş çevrelerce duyulmasını sağlamıştır. Bunun ardından yayın hayatı kısa olan Yeni Yol ve Yeni Adım adlı gazetelerle de Mehmet Hilmi, Türkiye’deki değişimlerin destekçisi olmuştur. Harf inkılabına ve ona bağlı olarak eğitim sistemindeki aksaklıklara gazete yazılarıyla karşılık veren Mehmet Hilmi’nin, Batı Trakya’ya sığınan muhafazakâr yazarların görüşlerine de inkılap yanlısı söylemlerle mukavemet göstermesi beraberinde çeşitli tartışmalara yol açmıştır.Batı Trakya Türklerinin içine düştüğü sosyo-politik ikilemin, aynı zamanda kimlik ve aidiyet tartışmalarının gözlemlenebileceği bir dönemi resmeden bu yazılar bütünü, makalemizin konusunu teşkil etmektedir.

Keywords: Batı Trakya, Mehmet Hilmi, Yeni Adım, ideolojik tartışmalar