Journals / Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi / 2019 / Cilt: 16 - Sayı: 3

Sheep and Sheep Meat Prices of Comparison Analysis of Scaling

Koyun ve Koyun Eti Fiyatlarının Ölçekleme Analizi ile Karşılaştırılması

Pages
315–327
DOI
—

Abstract

The aim of this article is; based on the TURKSTAT statistical region classification, the prices of live sheep and mutton prices of 12 regions are evaluated together to reveal the similarities and differences between the regions. Live sheep (sheep and rams) and mutton (yearling and lamb), according to the price of 12 in Turkey were statistically compared with the multidimensional scaling method. The price data used in the study covers the prices of the farmers and these data are obtained from TURKSTAT publications. In the first dimension of the multidimensional scaling analysis, the most important disintegrating regions were determined as Istanbul and Central Anatolia. Istanbul (VAR1), Central Anatolia (VAR7), West Marmara (VAR2), Middle East Anatolia (VAR11), Northeast Anatolia (VAR10) and Eastern Black Sea (VAR9) regions differ from the general trend. These regions are generally the places where the expected parallel relationship between the number of sheep and carcass meat does not take place. In terms of live sheep and carcass meat prices, Aegean, East Marmara, Western Anatolia, Mediterranean, Western Black Sea, and Southeastern Anatolia were determined as similar regions. However, there are regions such as Istanbul, Central Anatolia and West Marmara, which differ from the general trend. The height of carcass meat prices is one of the important points in the high number of sheep. The second important point in these regions is that they do not have similar rankings in terms of livestock and carcass meat prices. As a result, Turkey has problems reaching the health-related data in mutton production and supply. A well-functioning database is needed for decision-makers to guide sector-related policies.

Özet

TÜİK istatistiki bölge sınıflandırması esas alınarak 12 bölgenin canlı koyun ve koyun eti fiyatlarının birlikte değerlendirilerek bölgelerin birbirlerine olan benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymaktır. Canlı koyun (koyun ve koç) ve koyun eti (şişek ve kuzu) fiyatlarına göre Türkiye’deki 12 istatistiki bölge çok boyutlu ölçekleme yöntemi ile karşılaştırılmıştır. Çalışmada kullanılan fiyat verileri yetiştirici eline geçen fiyatları kapsamakta olup, bu veriler TÜİK yayınlarından sağlanmıştır. Yapılan çok boyutlu ölçekleme analizinin birinci boyutunda pozitif yükler açısından en önemli ayrıştırıcı bölgeler İstanbul ve Orta Anadolu olarak belirlenmiştir. İstanbul (VAR1), Orta Anadolu (VAR7), Batı Marmara (VAR2), Ortadoğu Anadolu (VAR11), Kuzeydoğu Anadolu (VAR10) ve Doğu Karadeniz (VAR9) bölgeleri genel eğilimden farklılık göstermektedir. Bu bölgeler genelde koyun sayısı ile karkas et fiyatları arasındaki beklenen paralel ilişkinin gerçekleşmediği yerlerdir. Canlı koyun ve karkas et fiyatları açısından Ege, Doğu Marmara, Batı Anadolu, Akdeniz, Batı Karadeniz ve Güneydoğu Anadolu birbirine benzeyen bölgeler olarak saptanmıştır. Ancak, genel eğilimden farklılık gösteren İstanbul, Orta Anadolu ve Batı Marmara gibi bölgeler de bulunmaktadır. Koyun sayısının yüksek olduğu bölgelerde karkas et fiyatlarının yüksekliği dikkati çeken önemli noktalardan birisidir. Söz konusu bölgelerde dikkati çeken ikinci önemli nokta ise canlı hayvan ve karkas et fiyatları açısından benzer sıralamaya sahip olmamalarıdır. Sonuç olarak, Türkiye’de koyun eti üretimi ve arzı ile ilgili sağlıklı verilere ulaşmada sorunlar bulunmaktadır. Karar alıcıların sektörle ilgili politikaları yönlendirmesi için iyi işleyen bir veri tabanına gerek duyulmaktadır.

Keywords: Koyun yetiştiriciliği, ekonomi, çok boyutlu ölçekleme analizi, bölgeler, Türkiye