Journals / Karadeniz Araştırmaları / 2015 / Cilt: 12 - Sayı: 48

DOĞU KARADENİZ KIPÇAKLARI

Pages
59–78
DOI
—

Özet

Doğu Karadeniz Kıpçakları bölgenin tarihinde en derin iz bırakan top- lulukların başında gelir. XII. yüzyılın sonlarında Gürcistan’dan yöreye göç eden Kıpçaklar, Artvin-Trabzon arasındaki Hristiyanlar arasında askerî bakımdan en güçlü unsur olmuşlardır. XIII. yüzyılın sonların- dan itibaren Komnenoslarla işbirliği yaparak bölgenin Müslümanlara karşı savunmasında aktif olarak yer almışlardır. Bunun karşılığında Trabzon’a güneyden ulaşan bütün stratejik mevkiler Kıpçaklara ve- rilmiştir. Bölgede Kıpçak ismi taşıyan yerleşim birimleri bu hatları ta- rif eder mahiyettedir. Yerleştikleri alanlardaki Hıristiyanların büyük kısmını oluşturdukları Rum kaynaklarından anlaşılmaktadır. Osmanlı dönemiyle birlikte büyük kısmı İslamiyet’i benimsemişlerdir. Günü- müze kadar aynı yerlerde varlıklarını devam ettirmişlerdir. Bugün Doğu Karadeniz bölgesinin antropolojik, kültürel ve filolojik doku- sundaki etkileri oldukça fazladır.

Keywords: Kıpçaklar, Gürcistan, Doğu Karadeniz bölgesi, Ortodoksluk, İslamiyet