Evaluations Over Omer Lutfi Barkan’s “The Colonizer Turkish Dervishes And Zawiyahs”

Ömer Lütfi Barkan’ın “Kolonizatör Türk Dervişleri ve Zâviyeler”i Üzerine Değerlendirmeler

Abstract

This study contains comments over some aspects of the article titled, briefly, “The Colonizer Turkish Dervishes” that Ömer Lutfi Barkan wrote, utilizing archive documents and historical records, on the topic of the understanding of the social, political, and economic characteristics of the Ottoman State. In this sense, information provided with regard to the information provided with regard to the Turkmen migrations, conquests and colonization, and public works and housing made to Anatolia and the religious-Sufi classes and institutions tasked in the Ottoman establishment, and a series of affirmations and objections are framed. The purpose is to recognize the wandering dervishes, Turkish-Islamic guild (akhi), dervishes, and zawiyahs, as well as the Sufi classes to which they are connected, and to draw attention to the matters that influence the institution of the Ottoman State, which would transform into a great empire in time. The course of time has shown that colonizer Turkish dervishes and the zawiyahs that these have established possess an influence that changed the history of Anatolia on behalf of Turkishness and Muslimism.

Özet

Bu çalışma, Ö. L. Barkan’ın, Osmanlı Devleti’nin kuruluşunun sosyal, siyasî ve iktisâdî niteliklerinin anlaşılması konusunda arşiv belgeleri ve tarihi vesîkalardan yararlanarak kaleme aldığı, kısa adıyla “Kolonizatör Türk Dervişleri” adlı makalesinin bazı açılardan değerlendirmesini içermektedir. Bu bağlamda Anadolu’ya yapılan Türkmen göçleri, fetihler ve kolonizasyon, imar ve iskân, Osmanlının kuruluşunda görev üstlenen dinî-tasavvufî zümre ve kurumlara dair verilen bilgiler irdelenmekte, bir takım tasvip ve itirazlar dile getirilmektedir. Amaç, Barkan’ın makalesinde bahsettiği abdâl, ahî, derviş ve zâviyeleri, bağlı oldukları tasavvufî zümreleri tanımak, zaman içinde büyük bir imparatorluğa dönüşecek Osmanlı Devleti’nin kuruluşuna tesir eden unsurlara dikkat çekmektir. Geçen zaman, kolonizatör Türk dervişleri ve bunların tesis ettikleri zâviyelerin, Türklük ve Müslümanlık adına Anadolu tarihini değiştiren bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir.

Keywords: Anahtar Kavramlar: Barkan, kolonizatör, derviş, zâviye, abdâl, ahî