Yazarı Bilinmeyen Dînî-Tasavvufî Bir Eser: “Hakikat-i Muhammediyye”

Özet

Klâsik Türk Edebiyatının mahsulleri arasında önemli bir yer teşkil eden dinî tasavvufî eserlerimizden birisi olan Hakîkat-i Muhammediyye hakkında daha önce ilmî olarak bilgi verilmemiştir. Amacımız, önce eserin Ege Üniversitesi Merkez Kütüphanesinde bulunan iki nüshasının tavsifini yapmak, sonra da aynı kütüphanede 39 numara ile kayıtlı bulunan nüshadan hareketle Hakîkat-i Muhammediyye hakkında ana hatlarıyla bilgi vermektir. Eser, Uşşâkî tarikatı esas ve âdâbı hakkında, büyük bir ihtimalle tarikat ehlini bilgilendirmek amacıyla, kaleme alınmıştır. Bizce eserin orijinal metni, Uşşâkî tarikatı ehline tarikatın ileri gelenlerinden bir şeyhin yaptığı konuşmalardan oluşmaktadır ve bunlar, muhtemelen hakkında kaynaklarda bilgiye ulaşamadığımız, Lutfî mahlası ile klâsik tarzda tasavvufî şiirler yazan mürid tarafından yazıya geçirilmiştir. Eserin her iki nüshasında da müellife dair açık bir bilgi yoktur. Mensur kısımlara baktığımızda müellifin iyi bir eğitim gördüğünü söyleyebiliriz ki mensur kısımların manzum örneklere göre daha seviyeli olduğu da âşikârdır