SECOND FIVE-YEAR INDUSTRIAL PLAN (1938-1942)

Abstract

Various economic studies have been carried out since the early years of the foundation of Republics in order for Turkey to reach further levels from the point of economics. Between 1923-1932 comprising the first period of these studies, liberal economy politics as applied in general. However, since private sector was not in sufficient level both from the fiscal and technical aspects in this period, the desired development attempts couldn’t have been realised in full sense. Thereupon, transformation to planned industrialisation period, in which state directly intervene in the development activities, was introduced. This period is divided into two sections as “First Fıve-Year Industrial Plan” (1934-1938) and “Second Fıve-Year Industrial Plan” (1938-1942). Through the First Fıve-Year Industrial Plan, while the construction of lots of industrial establishments was completed, state concentrated on the foundation of industrial establishment where intermediate and investment goods were manufactured. In this study, the process of preparation and application of the process of preparation and application of the Second Fıve-Year Industrial Plan was investigation and tried to be evaluated.

Özet

Türkiye’yi ekonomik açıdan ileri seviyelere ulaştırmak için Cumhuriyet’in kuruluşunun ilk yıllardan itibaren çeşitli iktisadi çalışmalar yapıldı. Bu çalışmaların ilk dönemini kapsayan 1923-1932 yılları arasında, ağırlıklı olarak liberal ekonomi politikası uygulandı. Ancak bu dönemde, özel teşebbüsün hem malî hem de teknik açıdan yeterli seviyelerde olmaması nedeniyle, istenilen kalkınma hamleleri tam manasıyla gerçekleştirilemedi. Bunun üzerine, devletin kalkınma faaliyetlerine doğrudan müdahale ettiği, planlı sanayileşme dönemine geçildi. Bu dönem, kendi içinde “Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı” (1934-1938) ve “İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı” (1938-1942) olarak ikiye ayrılmaktadır. Türkiye’de, Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı ile birçok sanayi tesisinin inşası tamamlanırken, İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı ile de yatırım ve ara malların imal edildiği sanayi tesislerinin kurulmasına ağırlık verildi. Bu çalışma ile İkinci Beş Yıllık Sanayi Planı’nın hazırlanma süreci ve uygulanması ele alınarak, değerlendirilmeye çalışıldı.