Okulöncesi Kurumlara Devam Eden 4-6 Yaş Grubu Çocukların Kahvaltı Alışkanlıkları ve Ebeveynlerinin Beslenme Bilgilerinin Belirlenmesi

Determination of Breakfast Habits of 4-6 Year Old Children Attending Preschool Education Institutions and Their Parents’ Nutrition Knowledge

Özet

Bu çalışma, okulöncesi eğitim kurumlara devam eden çocukların kahvaltı alışkanlıkları, kahvaltıda tüketilen besinlerin tüketim sıklıklarının ve ebeveynlerinin beslenme bilgi düzeylerinin saptanması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma betimsel analizlerin gerçekleştirildiği tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu, Konya ili Selçuklu ilçesinde rastgele örnekleme yöntemiyle seçilen okul öncesi eğitim kurumlarına devam 4-6 yaş dönemindeki çocukların ebeveynleri (n=230) oluşturmuştur. Araştırma verileri yüz-yüze görüşme yöntemi ile anket formu ile toplanmıştır. Anket formunda, çocuk ve ebeveynlere ait demografik bilgiler, kahvaltı alışkanlıkları, kahvaltıda tüketilen besinlerin tüketim sıklıkları ile ebeveynlerin beslenme bilgi düzeylerinin belirlenmesine yönelik soruların yer aldığı üç bölümden oluşmaktadır. Araştırma bulgularına göre, katılımcıların %53’ünün kadın, %47’sinin erkek olduğu belirlenmiştir. Çocukların %30'unun ana öğünlerden herhangi birisini atladığı, %87.4'ünün düzenli bir şekilde evde veya okulda kahvaltı yapmaktadır. Çocukların kahvaltı yapmama nedenleri iştahsızlık (%69), çocuğun okula geç kalması veya ebeveynin işe geç kalkması (%31) olarak belirtilmiştir. Çocukların kahvaltı yapma şekilleri incelendiğinde, %83.6’ sının aile ile birlikte, %11.9’unun televizyon karşısında, %4.5’inin ise tek başına kahvaltı yaptığı tespit edilmiştir. Çocukların kahvaltıda her gün süt (%54.3), peynir (%60), yumurta (%33), et ürünleri (%1.3), tereyağı (%26.5), bal (%34.8), reçel/marmelat (%37.4), pekmez (%29.6), zeytin (%29.1), patates kızartması (%3.9), çay/bitki çayı (%38.3) ve konsantre meyve suyu (%19.1) tükettikleri belirlenmiştir. Ebeveynlerin beslenme bilgi puan ortalaması (±Sx) 60.76±1.262, babaların puan ortalaması 58.81±1.790, annelerin ise 62.49±1.766’dır. Araştırma bulguları katılımcıların büyük bir çoğunluğun düzenli olarak kahvaltı yaptığını ancak kahvaltıda tüketilen süt, yumurta, peynir gibi besinlerinin her gün tüketim sıklığının artırılması gerektiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, ebeveynlerin beslenme bilgi düzeylerinin geliştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Okul öncesi eğitim kurumlarında uygulamaya dayalı beslenme eğitimi etkinliklerine yer verilmesi ve aile katılımının sağlanması çocuk ve ebeveynlerde farkındalık oluşturulmasında etkili olabilecektir.

Abstract

This study was conducted to determine breakfast habits, the frequency of food are consumed at breakfast and the nutrition knowledge levels of their parents. The study was carried out using survey method, which also involved descriptive analyses. The study group (n=230) is composed of the parents of 4-6 year olds attending pre-school institutions in Selcuklu central district of Konya province, which were chosen via random sampling method. Data for the study was collected via face-to-face interviews using survey forms. In the survey form is composed of three sections in which demographic information about the children and their parents, breakfast habits and the frequency of breakfast foods and parents’ nutrition knowledge is required. According to the findings, it was determined that 53% of participants are female and 47% are male. It was found that 30% of the children skip one of the meals and 87.4% regularly have breakfast at home or at school. The reasons why children do not have breakfast are cited as follows: lack of appetite (69%), child’s being late for school or parent’s being late for work (31%). When the way children have breakfast are examined: 83.6% have breakfast with their families, 11.9% have breakfast in front of TV, 4.5% have breakfast alone. It has been ascertained that children consume milk (54.3%), cheese (60%), egg (33%), meat products (1.3%), butter (26.5%), honey (34.8%), jam/marmalade (37.4%), molasses (29.6%), olive (29.1%), fries (3.9%), tea/herbal tea (38.3%), and concentrated fruit juice, (19.1%). Parents mean score (±Sx) of nutrition knowledge is 60.76±1.262; while fathers’ mean score is 58.81±1.790, mothers’ mean score is 62.49±1.766. Research findings revealed that most of the participants have breakfast regularly; however, the consumption daily frequency of breakfast food like milk, egg and cheese need to increase. Besides, it was also concluded that parents’ level of knowledge about nutrition should be improved. Giving place to practical nutrition education activities and ensuring family participation can be influential in creating awareness in children and parents.