65 YAŞ VE ÜZERİNDEKİ BİREYLERDE AŞILAMA PROGRAMLARI VE HEMŞİRELİK

Özet

Başlık:65 YAŞ VE ÜZERİNDEKİ BİREYLERDE AŞILAMA PROGRAMLARI VE HEMŞİRELİK Özet: Ülkemizde nüfusun her geçen gün yaşlandığı düşünülürse, yaşlı sağlığı ile ilgili koruma hizmetlerinin planlanması gerekmektedir. Yaşlı sağlığını korumada en önemli koruyucu sağlık hizmeti ise aşılamadır. Yaşlanmayla birlikte kronik hastalıklar, komorbidite, kırılganlık, malnütrisyon nedeniyle bağışıklık sisteminin baskılanması ve buna bağlı olarak birçok enfeksiyon hastalığına yatkınlık artmaktadır. Son yıllarda erişkin aşılarının yapılması yaşlılık sürecinde enfeksiyon hastalıklarını ve bunlara bağlı gelişen komplikasyonları önleyerek daha kaliteli yaşam sürdürülmesine ve enfeksiyon hastalıklarına bağlı morbidite ve mortalitenin azaltılmasına katkı sağlanmaktadır. Koruyucu sağlık hizmetlerinin önemli bir parçası olan aşılama ile hastalıklar ve ölümler önemli ölçüde önlenebilmektedir. Ülkemizde aşılar çoğunlukla çocukluk döneminde yapılmakta, erişkin aşıları ihmal edilmekte ve ileri yaşlardaki erişkin aşılamasına ise gereken önem verilmemektedir. Bağışıklama hizmetlerinde hemşirelerin aktif rol alması hastaların sağlığını olumlu etkilemektedir. Hemşireler 65 yaş ve üzeri bireyler ile her karşılaşmasında, bu yaş grubunda yapılması gereken aşıların önemini vurgulamalı, kronik hastalığı ve riskli durumları olan bireyleri ise hekim danışmanlığında aşılanmaya yönlendirmelidir. Altmış beş yaş ve üzeri nüfusu etkileyebilecek ve aşılama ile önlenebilecek hastalıkların başında influenza (grip), pnömokokal hastalıklar (pnömoni, menenjit, sepsis), tetanoz ve zona zoster gelmektedir. Altmış beş yaş ve üzeri tüm bireylerin her yıl bir kez mevsimsel grip aşısı yanı sıra pnömokok ve zona aşısı, 10 yılda bir ise tetanoz aşısı rapeli olmaları önerilmektedir. Özellikle aile sağlığı merkezlerinde çalışan hemşirelerin toplumdaki yaşlı bireyleri bağışıklama konusunda bilgilendirmeleri, çocuklarda olduğu gibi 65 yaş üstü bireylerde de aşı kartlarının oluşturulması ve takibinin yapılması erişkin aşılanma oranlarının artması açısından oldukça önemlidir. Yaşlı hastaların aşılanma oranlarının artırılması için yazılı ve görsel medyanın yanı sıra sosyal medyanın da etkin biçimde kullanılarak aşıların tanıtımının yapılması, öneminin vurgulanması ile farkındalığın artırılması gereklidir. SUMMARY If the population is thought to be aging every day in our country, protection services related to elderly health should be planned. Vaccination is the most important preventive health service for the protection of the elderly. Together with aging, the immune system is suppressed and accordingly, the susceptibility to many infectious diseases is increasing because of comorbidity, frailty, malnutrition. In recent years, adult vaccines have contributed to maintaining a better quality of life and reducing morbidity and mortality due to infectious diseases by preventing infectious diseases and related complications in the aging process. Vaccination, which is an important part of preventive health services, can significantly prevent diseases and deaths. In our country, vaccinations are mostly carried out in childhood, adult vaccinations are neglected, and adult vaccination is not given importance to elderly adults. Nurses should emphasize the importance of vaccinations to be done in this age group in any encounter with the age of 65 and over, and direct the individuals with chronic diseases and risky situations to vaccination in doctor counseling. Influenza (influenza), pneumococcal diseases (pneumonia, meningitis, sepsis), tetanus and zona zoster are leading diseases that can affect the population over 65 years of age and can be prevented by vaccination. It is recommended that all individuals over 65 years of age and over have seasonal influenza vaccine once a year, as well as pneumococcal and zona vaccination, and tetanus vaccination every 10 years. Particularly, it is important that creation and follow-up of vaccination cards in individuals over 65 years of age like in children, nurses working in family health centers inform older people in society about immunization. In order to increase the vaccination rates of elderly patients, it is necessary to raise awareness by emphasizing the importance of promoting vaccines using social media as well as written and visual media. Anahtar kelimeler: Aşılama, Bağışıklama, Hemşirelik, YaşlıDestekleyen kurumlar:yokKaynakça:Andre FE, Booy R, Bock HL, et al. Vaccination greatly reduces disease, disability, death and inequity worldwide. Bulletin of the World Health Organization 2008; 86(2), 14-1460. Aslan D. İleri Yaşta Bağışıklama. Yaşlı Sağlığı Modülleri. T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü; Ankara; 2011:15‐23, http://sbu.saglik.gov.tr/Ekutuphane/kitaplar/yaslisagligi.pdf. Erişim:07.06.2018 Baştürk B, Boyacıoğlu S. İmmün yaşlanma. Türk. Geriatri Dergisi 2004;7: 159-61. Büke ÇA. Yaşlılarda Bağışıklama. Ege Journal of Medicine 2015; 54: (Supplement )35-40. CDC.gov. [homepage on the Internet]. USA: Active Bacterial Core Surveillance (ABCs) Report Emerging Infections Program Network Streptococcus pneumoniae, 2010 (ORIG). Available from: http://www.cdc.gov/abcs/reports-findings/survreports/spneu10-orig.pdf. Erişim: 05.06.2018 Centers for Disease Control and Prevention. Recommended Adult Immunization Schedule by Vaccine and Age Group 2018. http://www.cdc.gov/vaccines/schedules/hcp/imz/adult.html Erişim: 04.06.2018. Demicheli V, Jefferson T, Di Pietrantonj C et al. Vaccines for preventing influenza in the elderly. Cochrane Database Syst Rev. 2018; Feb 1;2:CD004876. Hızel K. Yaşlılık döneminde görülen başlıca enfeksiyonlar. Türk Geriatri Dergisi 2012;15: 40-1. Jefferson T, Rivetti D, Rivetti A, et al. Efficacy and effectiveness of influenza vaccines in elderly people: a systematic review. Lancet 2005; 366(9492):1165-74. Kimberlin DW, Whitley RJ. Varicella-zoster vaccine for the prevention of herpes zoster. N Engl J Med 2007;356(13):1338-43. Koldaş ZL. Yaşlı popülasyonda bağışıklama (aşılama). Turk