Progress Against Hakimiyet-i Milliye and Counter Alliances: Army-University-Religious-People Alliance in the May 27 Coup

Hakimiyet-i Milliye'ye Karşı Geliş Hali ve Ona Karşı Oluşan İttifaklar: 27 Mayıs Darbesinde Ordu-Üniversite-Diyanet-Halk İttifakı

Abstract

From the 19th century onwards, an inquiry and search began over the relationship of the governing and the governed between the Turkish intellectuals and their administrators. The search for a system in the modern sense based on citizenship from the Reaya system actually includes the historical adventure of the idea of domination. Applications expressing this understanding have been reflected in the system from time to time from Mahmud II onwards. These initiatives have evolved within the historical process and formed their own tradition.This tradition was respectively shaped as the declaration of the Tanzimat Edict, the declaration of the 1st Constitutional Era, the opening of the Meclis-i Mebusan, the II. The declaration of the Constitutional Monarchy the opening of the TBBM and the declaration of the Republic. This process also produced an intellectual environment ranging from the Young Ottomans to the staff that established the Republic. Along with the reflection of tradition on life, contradictions and implementation problems have occurred both in the field of though and in the institutional sense. These contradictions and implementation problems caused them to diverge from the idea of nationality and deviations in the operation of the regime built on it. The best example of these deviations is the military's constant intervention in the system, namely coups. It is also interesting that while understanding of nationality of these coups was being structured as a regime, they were supported by political parties and universities that were thought to have a vigorous power.

Özet

19. yüzyıldan itibaren Türk aydın ve yöneticilerinde yöneten yönetilen ilişkisi üzerinden bir sorgulama ve arayış başlamıştır. Reaya sisteminden vatandaşlık temelli modern manada bir sistem arayışı aslında bizde hakimiyet-i milliye düşüncesinin tarihsel serüvenini ihtiva etmektedir. Bu anlayışı ifade eden uygulamalar, II. Mahmud'dan itibaren zaman zaman sisteme yansıtılmaya başlamıştır. Bu girişimler, tarihsel süreç içerisinde evirilerek kendi içinde geleneğini oluşturmuştur. Bu gelenek, Tanzimat Fermanı'nın ilanı, I. Meşrutiyet'in ilanı, Meclis-i Mebusan'ın açılışı, II. Meşrutiyet'in ilanı, TBBM'nin açılışı ve Cumhuriyet'in ilanı şeklinde işleyiş göstermiştir. Bu süreç aynı zamanda Genç Osmanlılar'dan Cumhuriyet'i kuran kadroya kadar uzanan entelektüel bir çevre üretmiştir. Geleneğin hayata yansıyışı ile birlikte hem düşünce alanında hem de kurumsal manada çelişkiler ve uygulama sorunları meydana gelmiştir. Bu çelişki ve uygulama sorunları hâkimiyet-i milliye düşüncesinden uzaklaşmaları ve onun üzerine inşa edilen rejim işleyişinde sapmalara neden olmuştur. Bu sapmalara en bariz örnek ordunun sisteme sürekli müdahale etmesi yani darbelerdir. Bundan da ilginci bu darbelerin, hâkimiyet-i milliye anlayışı rejim olarak yapılandırılırken onun zinde gücü olması düşünülen siyasi partiler ve üniversiteler tarafından destek görmüş olmasıdır.