Evaluating the development of intellectual property rights in the scope of communication technologies

Fikri mülkiyet haklarının gelişimini iletişim teknolojileri örneğinde değerlendirmek

Abstract

Becoming the information to be the primary factor of production in the companies and living transformation from ‘service economy’ toward to ‘information economy’, have moved the issue of intellectual property into sharp focus of world trade. New communication technologies have changed the nature and the scope of intellectual objects rapidly. Network based and digitalized technologies have the potential to shape a new era of decentralized creativity, and make it so much easier to accomplish the distribution of creative material. In this context, the notion of intellectual property rights, make many complex questions about the extent and precise nature of the rights a current issue. This article discusses the perspectives, comprising theoretical and practical issues of intellectual property rights, that are shaped in the historical process and providing general determinations on this theme. Discussions indicate that achieving the sector of informatics a meaning as new competition superiority factor in the world trade carry the process that concentrate the intellectual rights of communication technologies.

Özet

Enformasyonun şirketler için birincil üretim faktörü haline gelmeye başlaması ve ‘hizmetler ekonomisi’nden ‘enformasyon ekonomisi’ne doğru dönüşüm yaşanması, fikri mülkiyet konusunun dünya ticaretinin odağına yerleşmesine neden olmuştur. Yeni iletişim teknolojileri zihinsel üretime bağlı nesnelerin doğasını ve kapsamını hızla dönüştürmektedir. Ağ temelli ve sayısal teknolojiler, fikri özgünlüğün dağınık özellik kazandığı yeni bir dönemi şekillendirme ve eserleri kolayca dağıtabilme potansiyeline sahiptirler. Bu bağlamda, fikri mülkiyet hakları nosyonu, hakların kapsamına ilişkin karmaşık soruları gündeme getirmektedir. Bu makale, fikri mülkiyet haklarının teorik ve uygulamalı meselelerini kapsayan, tarihsel süreç içerisinde biçimlenen ve konuya ilişkin genel saptamalarda bulunan değerlendirmeleri tartışmaktadır. Tartışmalar göstermektedir ki, dünya ticaretinde enformatik içerik sektörünün uluslararası rekabet üstünlüğünün yeni unsuru olarak anlam kazanması, iletişim teknolojilerinde fikri mülkiyet haklarına yoğunlaşılması sürecini de beraberinde getirmektedir.