The Evaluation of Community-Based Safe Motherhood Application Performed in Province of Diyarbakir

Diyarbakır İli Toplum Tabanlı Güvenli Annelik Uygulamasının Değerlendirilmesi

Abstract

Aim: To determine the efficacy of a safe motherhood-training program in Diyarbakir, a province lacking healthcare service providers and trustworthy, community-based motherhood education programs. Methods: The semi-experimental study sample consisted of 217 women who received education from the program and 246 who did not. In the intervention group, seven field workers who were bilingual conducted the 5+5 day education training during home visits. Four of them gave training during pregnancy, three of them postnatal, and during each visit a 45-minute planned education program was performed. Upon the completion of the education program, specially trained pollsters filled out questionnaires with the intervention group face-toface. Percentage distribution and chi-square were used in analyzing the data. Results: It was found that those in the intervention group who were similar in socio-demographic and obstetrics characteristics, went to check-ups, received tetanus shots during pregnancy, gave birth in hospital, went to doctor during post-partum and started breastfeeding early showed statistically-significant differences from the control group. Conclusion: It has been determined that the community-based education/counseling services in the field of safe motherhood was effective in gaining the desired health behaviors for pregnant/postnatal women. Public service models can be used in areas that have limited access to healthcare services.

Özet

Amaç: Diyarbakır il merkezinde sağlık personeli sayısı yetersiz olan ve güvenli annelik hizmet kullanımının sınırlı olduğu mahallelerde, topluma dayalı sağlık hizmet modeli kullanılarak gerçekleştirilen güvenli annelik eğitim çalışmasının etkinliğini saptamaktır. Yöntem: Yarı deneysel nitelikteki bu çalışmanın örneklemini, ilgili proje kapsamında eğitim almış 217 (müdahele grubu) ve eğitim almamış 246 (kontrol grubu) kadın oluşturmuştur. Müdahele grubuna, her iki dili bilen ve 5+5 günlük eğitimle hazırlanmış 7 saha çalışanı tarafından gebelik döneminde dört, lohusalık döneminde üç kez ev ziyaretleri yapılarak her bir seferde en az 45 dakika süren planlı eğitim verilmiştir. Tüm eğitimler tamamladıktan iki ay sonra, özel olarak eğitilmiş anketörler tarafından birebir yüzyüze görüşme yöntemi ile anket formu uygulanmıştır. Verilerin analizinde yüzdelik ve Ki-Kare testi kullanılmıştır. Bulgular: Sosyo-demografik ve obstetrik özellikler açısından benzer olan kontrol grubuna kıyasla, sağlık kontrollerine gitme, gebelikte tetanos aşısı yaptırma, doğumunu hastanede yapma, lohusalıkta sağlık kontrolüne gitme ve erken emziremeye başlama davranışları açısından müdahale grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptanmıştır. Sonuç: Topluma dayalı hizmet modeliyle güvenli annelik alanında yapılan eğitim/danışmanlık hizmetlerinin, gebe/lohusalara istendik doğ- ru sağlık davranışı kazandırmada etkili olduğu görülmektedir. Sağlık hizmeti kullanımının yeterli olmadığı bölgelerde toplum tabanlı hizmet modellerinden yararlanılabilir.