MEDIEVAL AND BEYOND: WILLIAM OF OCKHAM AS PRECURSOR OF EMPIRICISM

Abstract

Medieval Philosophy cannot be handled as a ‘closed cycle’ phenomenon which ran out of all of its consequences in itself. Although it is a separate subject of consideration that where the scholastic began and ended, a careful analysis will show there is not merely a break between medieval and philosophies of enlightenment and modernity, but also in a relation of continuity. In a sense, this article is a humble attempt to read the continuity in question in the example of William Ockham. William Ockham has presented the empirical foundations of knowledge systematically through the logical analysis of language and his researches on cognitive faculties of human mind has directed him to reject knowability of the things outside the field of human perception. As a natural consequence of this, he has remained aloof from the current metaphysical systems of his time and become critical against them. In this context, he has attempted to separate philosophy and theology and on the account of the consequences of his philosophical investigation, he has asserted that the components of credo cannot be comprehended by the facilities of discursive mind and he has taken a fideist stand. With all these characteristics of his philosophical investigation, it is within the bounds of possibility that his philosophical investigation is seen as precursor of British empiricism, and provides an insight in terms of the historical process of Western philosophy. Accordingly in this article, the premises of his philosophy will be handled, presented the outlines of his work and conceptual tools used by him will be tried to investigate.

Özet

Ortaçağ felsefesi, sonuçlarını kendi içinde tüketmiş kapalı devre bir olgu olarak ele alınamaz. Skolastiğin nerede başlayıp nerede bittiği ayrı bir muhasebenin konusu olmakla birlikte, dikkatli bir analiz onunla aydınlanma ve modernite felsefeleri arasında sadece bir kopuşun değil aynı zamanda bir süreklilik ilişkisinin olduğunu gösterecektir. Bu makale bir anlamda Ockhamlı William örneğinde söz konusu sürekliliği okumaya dönük mütevazi bir girişimdir. Ockhamlı William bilginin empirik temelini dilin mantıksal analizi dolayımıyla sistematik bir şekilde ortaya koymuş, insan zihninin bilişsel melekeleri üzerinde yaptığı incelemeler onu insanın duyum alanına girmeyen şeylerin bilinebilirliğini yadsımaya yöneltmiştir. Bunun doğal bir sonucu olarak çağında cari olan metafizik dizgelere karşı mesafeli ve eleştirel olmuştur. Bu bağlamda felsefe ile teolojiyi ayrıştırmaya girişmiş, felsefi araştırmasının vardığı sonuçlar itibariyle inanç unsurlarının gidimli aklın imkanlarıyla kavranamayacak bir yapıda olduğunu iddia etmiş ve fideist bir tutum geliştirmiştir. Bu hususiyetleriyle onun felsefi araştırmasının İngiliz empirizminin bir habercisi olarak görülmesi ve Batı felsefesinin tarihsel seyri açısından önemli içgörüler sağlaması imkan dahilindedir. Bu doğrultuda bu makalede Ockhamlı’nın felsefesinin öncülleri ele alınacak, eseri ana hatlarıyla ortaya koyulacak ve kullandığı kavramsal araçlar incelenmeye çalışılacaktır.