A BULL HEAD-SHAPED RHYTON FROM KARS MUSEUM

Abstract

In this article, a bull head-shaped vessel seized in Ardahan and exhibited in Kars Museum is dis cussed. The vessel, which is striking with its form, bright red color and decorations, combines local and regional art features. While a vast majority of the zoomorfic vessels found in Northeast Anatolia consist of a head, neck and body, the vessel which consists of only the head, presents a different form among the regional examples. Triangle and semi-circular decorations called “Triangle-Festoon Ware” and thick horizontal bands reflect the general characteristics seen in the Late Iron Age ceramics of Eastern and Northeastern Anatolia. As for the adaptation of these ornamental patterns to the form of the vessel draws attention as a local feature. The aforementioned understanding of decoration is demonstrated with a design template in which cream and brown colored lines form intertwined triangular shapes, semi-circles and horizontal bands. With these features, the work we research on can be dated to the Achaemenid phase of the Late Iron Age, when the “Triangle-Festoon Ware” emerged.

Özet

Bu makalede Ardahan’da ele geçirilmiş ve Kars Müzesi’nde sergilenen boğa başı biçimli bir kap formu ele alınmaktadır. Formu, parlak kırmızı rengi ve bezemeleriyle dikkat çekici olan eser, yerel ve bölgesel sanat özelliklerini bir arada barındırır. Kuzeydoğu Anadolu’dan ele geçmiş hayvan biçimli kapların büyük çoğunluğu baş, boyun ve gövdeden oluşurken salt baştan oluşan incelediğimiz eser bölge örnekleri arasında farklı bir form yansıtır. “Triangle-Festoon Ware” olarak adlandırılan üçgen ve yarım daire bezemeleri ile kalın, yatay bantlar Doğu ve Kuzeydoğu Anadolu Son Demir Çağı seramik lerinde görülen genel özellikleri yansıtır. Bu bezeme örgelerinin kabın formuna uyarlanması ise yerel bir özellik olarak dikkat çeker. Söz konusu bezeme anlayışı, krem ve kahverengi renkli hatların iç içe üçgen şekiller, yarım daireler ve yatay bantlar oluşturduğu bir tasarım şablonuyla ortaya konulmuş tur. Eser bu özellikleriyle “Triangle-Festoon Ware”nin ortaya çıktığı Son Demir Çağı’nın Akhaimenid evresine tarihlendirilebilir.