Parlamenter ve Başkanlık Sistemlerinde Siyasi İktidar ve Bürokrasi İlişkileri ve Türkiye Açısından Bir Değerlendirme

Özet

Bazı istisnalar dısında bürokrasinin temel bir araç olarak asli degil, yardımcı nitelikte hizmet vermesi konusunda hemen hemen ortak bir görüs birligi vardır. Ancak siyasal sistemlerdeki farklılıklar, bürokrasilerin yapı, isleyis ve rollerinde de farklılıklara neden olmaktadır. Bürokrasilerin siyasi iktidarla iliskilerinin siyasal sistemlere göre farklılıklar göstermelerinin nedenlerinin incelenmesi gereklidir. Siyasi iktidarı kullanımında baskanlık sistemindeki gibi sahısların ön plana çıkması veya parlamenter sistemlerde oldugu gibi kurumların ön plana çıkması, iktidarların bürokrasi ile iliskilerinin belirlenmesinde önemli etken olmaktadır. Türkiye’de baskanlık sisteminin uygulanması tartısmaları hemen hiç gündemden düsmemektedir. Ancak bir ülkedeki baskanlık veya parlamenter rejimin degismesi süreci, çok önemli ve karmasık bir yapısal degisimi gerektirir ve sonuçların önceden kestirilmesi mümkün degildir. Özellikle siyasi iktidar ve bürokrasi iliskileri açısından bu iki rejim incelendiginde çok önemli temel ve karakteristik farklılıklar göstermektedir. Bu bakımdan baskanlık sistemi tartısmalarına mutlaka bilimsel zenginlik kazandırmak gereklidir