Relationships Between Some Physical-Chemical Properties and Nutrient Content of Wheat Cultivating Soils of Büyük Menderes Basin

Büyük Menderes Havzası Buğday Tarımı Yapılan Toprakların Bazı Fiziksel- Kimyasal Özellikleri ile Besin Elementi İçerikleri Arasındaki İlişkile

Abstract

This study was conducted to examine the soil fertility of the Büyük Menderes Basin, where wheat is widely cultivated. Soil samples were taken from 50 different points at a depth of 0-30 cm and various physical and chemical properties and amounts of nutrient elements were determined. With regard to the results of the study, the soils were generally sandy-clay-loam in texture, with slightly alkaline reaction, limy, rich in organic matter and showed no risk of salinity. The examined soils were found to be insufficient as 34% for total N, 14% for available K, 26% Mg, 10% Fe, 94% Zn and 98% Mn contents while all of the soils were determined as sufficient in terms of available P, Cu and Ca contents. When relationships between nutrient elements and soil physical-chemical properties were examined, negative correlations were found between soil pH and EC, organic matter, total N, available K, Zn; lime contents and available Mg, Fe, Cu; clay and available K and Mn contents. The positive correlations were found between EC and available K, Ca and Zn; organic matter % and total N, available K, Cu, Zn and Mn; sand % and available Mn; clay % and available Fe contents. Investigation of relationships between plant nutrients demonstrated that, there were positive correlations between total N and available K, Cu, Zn, Mn; available P and Zn; available K and Cu, Zn, Mn; available Ca and Fe; available Mg and Fe, Cu; available Fe and Cu, Mn; available Cu and Mn contents. The results of the study showed that attention should be paid to fertilization programs to fertilization with Zn and Mn, which were found to be insufficient in the greater part of the basin’s soils, and also to nitrogen deficiency is observed, as this directly affects the protein content of wheat

Özet

Bu çalışma, yaygın buğday tarımı yapılan Büyük Menderes Havzası topraklarının verimlilik durumlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. 50 farklı noktadan 0-30 cm derinlikten alınan toprak örneklerinin bazı fiziksel-kimyasal özellikleri ve besin elementi miktarları belirlenmiştir. Araştırma sonuçları toprakların; genel olarak kumlu-killi-tın bünyeli, hafif alkalin reaksiyonlu, kireçli, organik maddece zengin ve tuzluluk yönünden herhangi bir tehlike içermediğini göstermektedir. İncelenen toprakların %34’ ünün toplam N, %14’ ünün alınabilir K, %26’sının Mg, %10’unun Fe, % 94’ünün Zn ve %98’inin Mn içerikleri yetersiz bulunurken, toprakların tümü alınabilir P, Cu ve Ca içerikleri yönüyle yeterli bulunmuştur. Toprak fiziksel-kimyasal özellikleri ile besin elementleri arasındaki ilişkiler incelendiğinde; pH ile EC, organik madde, toplam N, alınabilir K ve Zn; kireç ile Mg, Fe ve Cu; kil ile K ve Mn içerikleri arasında negatif; EC ile K, Ca ve Zn; organik madde ile N, K, Cu, Zn ve Mn; Kum ile Mn; Kil ile Fe içerikleri arasında pozitif korelasyonlar saptanmıştır. Besin elementlerinin birbirleriyle ilişkileri irdelendiğinde; N ile K, Cu, Zn ve Mn; P ile Zn; K ile Cu, Zn ve Mn; Ca ile Fe; Mg ile Fe, Cu; Fe ile Cu; Cu ile Mn içerikleri arasında pozitif korelasyonlar saptanmıştır. Araştırma sonuçlarımız, gübreleme programlarında buğday bitkisinin protein içeriğini direkt etkilemesi yönüyle azot noksanlığı görülen arazilerde azotlu gübreleme ile havza topraklarının çok büyük bir kısmında yetersiz bulunan Zn ve Mn gübrelemelerine dikkat edilmesi gerektiğine işaret etmektedir.