SECI AND ITS USES IN TURKISH LITERATURE

Abstract

We can briefly define sadhji as the rhythm of the prose. Less research has been done about sadhji, compared with the rate of studies done on rhyme and word after the rhyme. For this reason, the knowledge about the sadhji is much less than the rhyme and word after the rhyme. It seems that some of the information about sadhji in the rhetorical books is inconsistent. Some of this information is also handled in different ways in the rhetorical books. It is widely believed that sadhji was first used in Arabic literature and then started to be used in our literature through Iranian literature. It is said that it has also entered Turkish literature through the translation studies. From the first written examples, or even before, there are examples of the sadhji in oral literature. So we think that, as in other languages of poetry and prose sparated from each other, sadhji is used in Turkish literature but we use the term another language at the point of naming. As each language defines the outside world within its own possibilities of expression, it uses the rhetoric within the same possibilities. Rhetoric used on the language are limited by the rules of their own language. In this respect, the use of sadhji in Turkish literature in the direction of the examined samples is found. These uses give the impression that there may be sadhji savings specific to Turkish literature other than Arabic eloquent rules.

Özet

Kısaca nesirdeki kafiye olarak tanımlanacak seci, kafiye ve redif üzerine yapılan çalışmalara oranla, hakkında daha az çalışma yapılmış bir konudur. Bu sebeple seciyle ilgili bilgiler de kafiye ve redife göre çok daha azdır. Belagat kitaplarında seci hakkındaki bilgilerin bir kısmının tutarsız olduğu görülmektedir. Bu bilgilerden bir kısmı da belagat kitaplarında birbirinden farklı biçimlerde ele alınmaktadır. Secinin ilk olarak Arap edebiyatında kullanıldığı daha sonra İran edebiyatı vasıtasıyla edebiyatımızda kullanılmaya başlandığı görüşü hakimdir. Edebiyatımıza çeviri eserler vasıtasıyla da girdiği söylenmektedir. İlk yazılı örneklerden itibaren, hatta ondan önce sözlü edebiyatta da secinin örneklerine rastlanır. Bu yüzden diğer dillerde olduğu gibi şiir ve nesrin birbirinden ayrıldığı devirden itibaren Türk edebiyatında secinin olduğunu fakat adlandırma noktasında başka bir dilin teriminin kullanıldığını düşünmekteyiz. Her dil kendi ifade olanakları içerisinde dış dünyayı tanımladığı gibi, aynı imkanlar içinde söz sanatlarını kullanır. Bir dilde kullanılan sanatlar o dilin kurallarıyla sınırlanmıştır. Bu bakımdan Türk edebiyatında kullanılan seci hakkında her ne kadar Arap edebiyatının belagat kurallarına göre adlandırma yapılsa da incelenen örnekler doğrultusunda, Türk edebiyatına ait seci kullanımlarına rastlanmaktadır. Bu kullanımlar Arap belagat kurallarının dışında Türk edebiyatına özgü seci tasarrufları olabileceği izlenimini vermektedir.