Şanlıurfa'da Androctonus crassicauda (Olivier 1807) scorpionizmi

Androctonus crassicauda (Olivier 1807) scorpionism in the Sanliurfa provinces of Turkey

Ozcan OZKAN, Mehmet ORMAN, K.Zafer KARAER, Yıldırım CESARETLİ, Selçuk YAKIŞTIRAN, Sühendan ADIGÜZEL

Abstract

In this study, the epidemiology and clinical findings of scorpion stings in the Şanlıurfa province of Turkey was evaluated between May and September 2003. Data obtained from questionnaires was evaluated and the identification of scorpions collected from the region was carried out in the laboratory. It was determined that of the species of scorpions only Androctonus crassicauda was collected. This species plays the major role in 50.8% of scorpionism cases. This study also showed that intoxications caused by A. crassicauda in southeast Anatolia region were seen in the summer during the hot months especially in August. Females and people above 15 years of age were the most affected and they had been stung on the extremities. In clinical evaluations, it was found that 17.7% of the cases showed systemic effects and no deaths were reported. Also parasympathetic effects were more common in comparison to sympathetic effects.

Özet

Bu çalışma ile Türkiye'de ilk defa Şanlıurfa yöresinde akrep sokmalarının epidemisi ve klinik bulguları, halk sağlığı bakımından değerlendirilmiştir. Bölgede akrep sokmalarında etkili türü belirlemek amacıyla toplanan akreplerin tamamının Androctonus crassicauda olduğu; yapılan anket formundaki bilgilere göre skorpionizm olgularının %50,8'de bu türün rol oynadığı; en fazla akrep sokma olgusunun ise Ağustos ayında olduğu tespit edilmiştir. Klinik değerlendirmede; vakaların %17,7'sinde sistemik etkilerin görülmesine karşın ölüm bildirilmemiştir. Vakalarda parasematik etkilerin daha fazla görüldüğü tespit edilmiştir. Sonuç olarak yapılan çalışma ile Şanlıurfa yöresinde akrep sokmalarının halk sağlığını tehdit etmesi bakımından önemli olduğu anlaşılmıştır.