Population density of phlebotomus (diptera; psychodidae; phlebotomine) species and their relationship with cutaneous leishmaniasis in Hocallı and Turunçlu villages (Adana)

Hocallı ve Turunçlu (Adana) köylerinde phlebotomus (diptera; psychodidae; phlebotomine) türlerinin populasyon yoğunluğu ve kutanöz leishmaniasis ile ilişkisi

Davut ALPTEKİN, Hakan DEMİRHİNDİ, Ekrem ATAKAN, Muhsin AKBABA, Zeynel SÜTOLUK, Kis Selen ULUDAĞ

Abstract

The aim of this study was the detection of cutaneous leishmaniasis (CL) cases at Turunçlu and Hocallı Villages, Adana, Turkey, where local cases had been observed in recent years, and to determine possible vectors and their seasonal density distribution. This was for the purpose of encouraging public awareness and thus leading to prevention. An initial questionnaire was responded by 567 people, with a male-to-female ratio of 45% to 55%. The physician in the research group examined the whole population of both villages for CL and then made monthly visits in order to detect new cases. Adhesive paper traps and CDC light traps were placed in houses and animal stables in order to collect sandflies, whose species were later determined in the laboratory. The CL prevalence was found to be 7.2%, with 30 old cases and11 new cases. The number of cases in the Turunçlu Village was high with 17 men and 24 women affected. The case frequencies were not different between men and women (p>0.05). The houses being whitewashed or kind of animal feeding were not found to affect the frequency of CL. In the two villages, 88 Phlebotomus were detected. P. papatasi and P. tobbi were of the genus Phlebotomus, while the genus Sergentomia was also observed. P.papatasi was most frequent in adhesive paper traps, while P.tobbi was frequent in light traps.

Özet

Bu çalışma; son yıllarda yerli kutznöz leishmaniasis (KL) vakalarının görüldüğü Hocallı ve Turunçlu (Adana) köylerinde vakaları tespit etmek, halkı hastalıklardan korunma konularında bilinçlendirmek, muhtemel vektörleri ve vektörlerin mevsimsel yoğunluğunu saptamak için yapılmıştır. Çalışmaya anket ile başlanmış ve 567 kişi ankete katılmıştır. Araştırma ekibinin doktoru başlangıçta her iki köyde yaşayan tüm halkı KL konusunda muayene etmiştir. Daha sonra her iki köye periyodik olarak her ay ziyaretler yapılmış ve yeni vakalar tespit edilmiştir. Bu ziyaretler sırasında hayvan barınakları ve evlere yağlı kağıt ve CDC ışık tuzakları yerleştirilerek Phlebotomus'lar toplanmış ve laboratuvar ortamında tür tespiti yapılmıştır. Ankete katılanların %45,0‘ini erkekler, %55,0'ini kadınların oluşturduğu belirlenmiştir. KL prevalansı %7,2 olarak bulunmuştur. Saptanan vakaların 30'u eski, 11'i ise yenidir. KL vakası Turunçlu köyünde yüksek bulunmuş olup, vakaların 17'si erkeklerde, 24'ü de kadınlarda saptanmıştır. Kadınlar ve erkekler arasında vaka sıklığı bakımından farklılık görülmemiştir (p>0.05). Evlerin badanalı olması, hayvan besleme durumu ile KL görülme sıklıkları arasında anlamlı ilişkiler görülmemiştir. Çalışma süresi boyunca her iki köyden toplam 88 adet Phlebotomus bulunmuştur. Phlebotomus türlerinden sadece P. papatasi ve P. tobbi kaydedilmiş, Sergentomyia cinsi de saptanmıştır. Yağlı kağıt tuzaklarda çoğunlukla P. papatasi, CDC ışık tuzaklarında ise P. tobbi yakalanmıştır.