Journals / Türkiye Aile Hekimliği Dergisi / 2014 / Cilt: 18 - Sayı: 1

Twenty years of academic family medicine departments in Turkey: An overview on the developmental process

Akademik aile hekimliği bölümlerinin 20 yılı: Gelişimsel süreç üzerine bir değerlendirme

Pages
16–24
DOI
—

Abstract

Objective: Academic departments of family medicine have madesignificant contributions to the medical schools and medical education within the last 20 years in Turkey. The aim of this study was todefine the current situation of academic family medicine departments and assess their developmental aspects.Methods: This study, which is a cross-sectional survey, is based ondata obtained from the head or a faculty member of family medicine departments by interviewing face to face or via telephone orby communicating on internet. Of 63 family medicine departmentsat universities, 60 have been reached and data have been obtainedfrom 58 departments between June and December, 2013.Results: There were 177 faculty members in 58 family medicinedepartments, with 27 professors, 56 associate professors, 54 assistant professors and 40 other staff. The heads of 45 departmentswere specialists in family medicine. The family medicine departmentswere chaired by professors of family medicine in 12 universities; professors of other medical disciplines led nine departments. Familymedicine was part of the undergraduate medical curriculum in 45universities. Thirty departments had clerkship programs of familymedicine in the clinical years of undergraduate medical educationwhile 44 departments had lectures of family medicine. The specialisttraining in the field of family medicine was conducted in 43 medicalschools at university level. None of the departments had practicewithin the organization of family practice (primary care settings).Forty one departments had 77 outpatient clinics, 64 of which werein the university hospital setting and 13 in the community setting.Conclusions: During the last 25 years family medicine in Turkey hasbeen formally recognized as a medical specialtyand an academicdiscipline. Teaching of family medicine in Turkish universities has arelatively well-established position. The development of academicfamily medicine departments within the last 20 years is at a levelcomparable with many countries in Europe. The most important priority of the family medicine departments in the next 10 years seemsto establish the academic teaching practices and strengthen the relations with family physicians in family practice.

Özet

Amaç: Türkiyede aile hekimliği alanındaki akademik gelişmelerson 20 yılda tıp eğitimine ve tıp fakültelerine damgasını vurmuştur. Bu çalışmanın amacı, ülkemizde 20 yıllık geçmişe sahip akademik aile hekimliğinin bugünkü durumunu tanımlamak ve gelişimsürecini değerlendirmektir.Yöntem: Kesitsel nitelikteki bu çalışma aile hekimliği anabilim dalıbaşkanları ya da öğretim üyeleriyle yüz yüze ya da telefonla yapılangörüşmelerden ya da e-posta iletişimiyle (elektronik ortamda) eldeedilen bilgilere dayanmaktadır.Tıp fakültelerinde bulunan 63 ailehekimliği anabilim dalından 60ına ulaşılmış ve 58inden bilgi eldeedilmiştir. Çalışma verileri 2013 yılı Haziran ve Aralık ayları arasındatoplanmıştır.Bulgular: Elli sekiz anabilim dalında 27 profesör, 56 doçent, 54 yardımcı doçent ve 40 öğretim görevlisi ya da uzman olmak üzere toplam 177 öğretim elemanı bulunmaktaydı. Kırk beş anabilim dalınınbaşkanı aile hekimliği uzmanı idi. Anabilim dallarının 12si aile hekimliği profesörü, dokuzu ise diğer disiplinlerden profesörler tarafından yönetilmekteydi. Aile hekimliği 45 üniversitede mezuniyet öncesi tıp eğitimine katkı vermekteydi. Otuz anabilim dalı mezuniyetöncesi tıp eğitimine klinik stajla katılırken 44 anabilim dalının ku-ramsal dersi bulunmaktaydı. Uzmanlık eğitimi programına sahip 43anabilim dalında 340 asistan uzmanlık eğitimi almaktaydı. Hiçbiranabilim dalının mevcut birinci basamak sağlık hizmetleri örgütlenmesi kapsamında aile hekimliği uygulama birimleri bulunmamaktaydı. Kırk bir anabilim dalının 64ü üniversite ortamında ve 13ü toplum içinde olmak üzere toplam77 polikliniği vardı.Sonuç: Aile hekimliği ülkemizde 25 yılı aşan bir süredir bir tıp disiplini ve uzmanlık alanı olarak tanınmaktadır. Üniversitelerde ailehekimliğinin öğretilmesi oldukça iyi bir düzeydedir.İlk anabilimdallarının üzerinden geçen 20 yıl içinde üniversitelerdeki akademikaile hekimliği bölümlerinin nicel ve nitel gelişimi, Avrupada birçokülkeyle kıyaslanabilir düzeydedir. Anabilim dallarının gelecek onyılda en önemli önceliği, akademik aile hekimliği uygulama merkezleri oluşturmak ve sahadaki aile hekimleriyle bağlarını güçlendirmek olacak gibi görünmektedir.