A Greek secret committee: Kordos

Abstract

Having found favourable circumstances after the Ottoman defeat at the First World War, the Anatolian Greeks (Rum) endeavored to dismember the Ottoman Empire along the lines of the Megali Idea. In order to achieve their goal, the Rum established several societies that were supported by Greece and the Patriarchate. One of these societies was the Kordos Committee (Greek Immigrants Central Commission). The Committee transported Greeks from Russia and Greece to Thrace, Western Anatolia and Eastern Black Sea Region in order to increase the Greek speaking population and convince foreign commissions, whose the task was to investigate the ethnic distribution of the population in these regions, that Greeks were the majority of the population. Moreover, the Committee en- gaged in other activities such as massacring Muslims, confiscating Muslim property and provoking the Rum youth against the Muslim populace by the scout organizations that they established. The Committee undertook all these activities in secret cooperation with Greece and the Patriarchate. In this study, the foundation of the Kordos Committee, its activities and the precautions that the Ottoman Government took against it by relying on hitherto unexplored primary documentation from the Prime Ministry s Ottoman Archives in Istanbul are researched.

Özet

Osmanlı Devletinin Birinci Dünya Savaşından yenik çıkmasıyla uygun bir ortam bulan Rumlar, Megali İdea çerçevesinde Osmanlı Devletini parçalamak için harekete geçmiştir. Bunu gerçekleştirmek üzere Patrikhane ve Yunanistan tarafından desteklenen birçok cemiyet kurulmuştur. Bu cemiyetlerden birisi de Kordos Komitesi (Rum Muhacirleri Merkez Komisyonu)dir. Komitenin amacı yurtdışından gelen tetkik heyetlerine Trakyada, Batı Anadoluda ve Doğu Karadeniz bölgelerinde Rum nüfusunun çoğunlukta olduğuna inandırmak ve bu bölgelerdeki Rum nüfusunu arttırmak üzere Rusya ve Yunanistandan Rumları buralara göç ettirmektir. Ayrıca komite çeteler kurarak Türkleri katletmek, mal ve mülklerine el koymak ve kurduğu izci teşkilatlarıyla da Rum gençleri Müslüman ahaliye karşı kışkırtma gibi birçok faaliyetlerde bulunmuştur. Komite faaliyetlerini gizlilik içerisinde, Yunanistan ve Patrikhaneyle ortak yürütmüştür. Bu çalışma; Kordos Komitesinin kuruluşu, yürüttüğü faaliyetler ve komiteye karşı alınan tedbirler Başbakanlık Osmanlı Arşivinden temin edilen yeni belgeler ışığında ve konuyla ilgili kaynaklar da incelenerek kaleme alınmıştır.