Samur Dağ Bölgesinin Kambriyen stratigrafisi ve trilobitleri, Hakkari Güneyi, Güneydoğu Türkiye

Cambrian stratigraphy and trilobites of the Samur Dağ Area, South of Hakkari, Southeastern Turkey

Abstract

Carbonates of the higher Koruk Formation at Yayla Tepe, near the Samur Dağ in southeastern Turkey and about 17 km north of the Iraq border, contain peri-Gondwanan Middle Cambrian trilobites typical of the Mediterranean Subprovince; these comprise at least seven genera and include the easternmost records in the Near and Middle East of Eccaparadoxides and the biozonal genus Pardailhania. In the lower half of the succeeding, largely clastic Seydişehir Formation, Upper Cambrian trilobites from six levels in decalcified limestone interbeds include four new species [Coosinoides parthianus, Elegantaspis? montis, Prochuangia turcica, Taishania bassifrons] in addition to Chuangia? sp. and Palaeadotes sp. Unlike underlying Middle Cambrian faunas both here and elsewhere in southern Turkey, the affinities of the Yayla Tepe Upper Cambrian trilobites lie particularly with those of, among others, the Kushanian, Changshanian and Fengshanian stages of north and northeast China. Relationships of these and other Upper Cambrian faunas in Turkey and peri-Gondwanaland are reviewed.

Özet

Güneydoğu Türkiye'de İrak sınırından 17 km kuzeyde Samur Dağı yakınlarında yüzeyleyen ve Koruk Formasyonun en üst kesimlerini oluşturan karbonatlar Akdeniz asprovensi için tipik olan Gondwana çevresi Orta Kambriyen tribolitlerini içerirler. Trilobitler en az altı cins içerirken, Yakın ve Orta Doğu Eccaparadoxilerin en doğu kayıtları ile biyozonal cins olan Pardailhania'yı kapsarlar. Bu birimleri üzerleyen ve çoğunlukla klastik sedimanlardan oluşan Seydişehir Formasyonunun en alt kesimlerinde yüzeyleyen kireştaşı arakatkılarının altı farklı düzeyinden derlenen trilobitler Chuangia? sp. and Palaeadotes sp. türlerinin yanı sıra dört yeni tür içermektedirler [Coosinoides parthianus, Elegantaspis? montis, Prochuangia turcica, Taishania bassifrons]. Gerek çalışma alanında gerekse Güneydoğu Türkiye'nin diğer bölgelerinde yüzeyleyen Orta Kambriyen faunasının aksine, Yayla Tepe Üst Kambriyen trilobitleri kuzey ve kuzeydoğu Cindeki Kushanian, Changshanian and Fengshanian yaşlı kaya topluluklarında bulunan trilobitlerle benzerlikler sunarlar. Gerek bu çalışma sırasından tanımlanan fosiller gerekse Türkiye ve Gondwana çevresine ait diğer Üst Kambriyen faunası arasındaki ilişkiler gözden geçirildi.