Relationships Between Stem Rust (Puccinia graminis tritici Eriks. and Henn.) Resistances and Morphological Traits in Some Wheat (Triticumspp.) Hybrids

Bazı Buğday (Triticumspp.) Melezlerinde Karapasa (Puccinia graminis tritici Eriks. and Henn.) Dayanıklılık ile Morfolojik Özellikler Arasındaki İlişkiler

Abstract

This research was carried out to determine whether dominant morphological features could be used instead of diseasetests as markers of lines resistant to stem rust (Puccinia graminis tritici Eriks. and Henn.). Of the 13 species used as material in thehybridization program, 9 were non-resistant and 4 were resistant. Experiments were carried out separately, because of the differentgenetic structure in seedling resistance and adult resistance. It was determined that in view of the morphological charactersexamined; auricle colour, leaf colour and leaf waxiness in seedling resistance, and grain glumaceouss, spike brittleness and awndentiness in adult resistance were dominant and they can be used in stem resistance studies as marker characters.

Özet

Bu araştırma, ıslah çalışmalarında karapas (Puccinia graminis tritici Eriks. and Henn.) hastalığına dayanıklı hatlarınsaptanmasında hastalık testlerinin yanında, dominant morfolojik özelliklerinden de markör olarak yararlanma olanaklarını belirlemekamacıyla yürütülmüştür.Melezlemede 9u dayanıksız, 4ü dayanıklı olmak üzere toplam 13 tür kullanılmıştır. Paslara dayanıklılığın, fide ve olgun dönemdefarklı genetik yapıya sahip olması nedeniyle çalışmalar bu iki dönem için ayrı olarak yürütülmüş; incelenen dominant morfolojiközellikler bakımından, fide döneminde yaprak rengi, kulakçık rengi ve yaprak mumluluğunun; olgun dönemde ise tane kavuzluluğu,başak ekseni kırıcılığı ve kılçık dişliliğinin karapasa dayanıklılıkta markör özellik olarak kullanılabileceği belirlenmiştir.