Chimney Dusts Effects of Cement Factory on Heavy Metal Contents of Narlı Plain’s Soils

Narlı Ovası Topraklarının Ağır Metal Kapsamı Üzerine Çimento Fabrikası Baca Tozlarının Etkileri

Zekeriya Kara, Recep Gündoğan, Ömer Faruk Demir, Kadir Saltalı, Kadir Yılmaz, Tuğrul Yakupoğlu, Hüseyin Dikici

Abstract

In this study, effects of cement factory chimney dusts on soil properties were investigated in Kahramanmaraş Narlı Plain soils. For this purpose, 10 raw materials which are used for producing cement and 37 soil samples around the factory were collected. Total concentrations of heavy metals (cadmium (Cd), chromium (Cr), copper (Cu), nickel (Ni), lead (Pb), zinc (Zn), and arsenic (As)) which are listed as pollutant indicator parameters (NACE code 2351) and sulfur (S) were determined in the soil samples. Increment-decrement ratios (β factors) and deviations from reference values were calculated and evaluated for each element measured. It was determined that increment-decrement ratios (β factors) and deviations from reference values were generally around 1, and these values were not dependent on distance from the factory. It was also found that the measured attributes do not exceed the pollution limits except Ni and Cr, which were related to the parent material.

Özet

Bu çalışmada, Kahramanmaraş Narlı Ovası topraklarında çimento fabrikası baca tozlarının topraközellikleri üzerine etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla, fabrika içerisinden çimento yapımında kullanılan10 adet ham materyal ve çimento fabrikası etrafından 37 farklı noktadan toprak örnekleri alınmıştır.Toprak örneklerinde kirlilik gösterge parametreleri listesinde (NACE Kodu 2351) verilen ağır metallerle(kadmiyum (Cd), krom (Cr), bakır (Cu), nikel (Ni), kurşun (Pb), çinko (Zn) ve arsenik (As)) birlikte kükürtün(S) toplam içerikleri belirlenmiştir. Elde edilen verilerden yönetmelikte vurgulanan referans değerdensapma değerleri ve katılım-kayıp oranları (β faktörleri) her element için hesaplanmış ve değerlendirilmiştir.Referans değerden sapma ve katılım-kayıp oranları (β değerlerinin) verilerinin genellikle 1 civarındaolduğu, çimento fabrikasına yakınlık ve uzaklığa bağlı olarak bir değişkenlik olmadığı saptanmıştır.Ayrıca, ölçülen parametrelerin ana materyalle ilişkili Ni ve Cr haricinde kirlilik sınır değerlerini geçmediğitespit edilmiştir.