Türkiye'de piyasa reformları ve düzenleyici reformlar: Aktör-merkezli bir tarihsel yaklaşım önerisi

Özet

Bu makalede 1980lerdeki piyasa reformlarının parçalı, kısmî, pragmatist dinamiğinden neoliberalizmin kurumsal yapısının inşasına giden yoldaki iç çelişkilerin ve tıkanmaların analizi yapılıyor. 1990ların sonunda artarak devam eden düzenleyici reform sürecinde yaşanan çelişkilerin şifresinin 1980lerin piyasa reformları ve kurumsal stratejilerinde saklı olabileceği ileri sürülüyor. Makalenin temel argümanı neoliberalizmin kurumsal yapısının önceden verili olmadığı ve siyasetçiler tarafından uygulanan kurumsal stratejilerin günümüzdeki reform sürecini etkilediği yönünde. Türkiye gibi ülkelerde düzenleyici devleti kurmaya yönelik bir disiplin uygulansa da, bu disiplinin uygulanış biçimi ve getirdiği sonuçlar ciddi ölçüde yerel faktörler tarafından şekilleniyor. Siyasetçileri, BDK yöneticilerini ve bürokratları farklı baskılar ve öncelikler altında hareket eden, sorunlarla başa çıkan, varolan araçlar ve kaynaklar arasında stratejik seçimler yapan ve çözümler üreten dinamik aktörler olarak görmek önem taşıyor. Böylesi bir analiz, günümüzdeki reformları, ideal-tip bir neoliberal çerçeveye kıyasla değerlendirmeyi reddederek, sürecin karmaşık, çok katmanlı ve dinamik yapı- sının daha iyi kavranmasına yardımcı olabilir.