Muhacirler, biyopolitika ve Öküz hırsızlığı: 19. yüzyılda Vidin'de Osmanlı yönetimselliğinin işleyişi

Muhacirler, biyopolitika ve Öküz hırsızlığı: 19. yüzyılda Vidin’de Osmanlı yönetimselliğinin işleyişi

Abstract

19. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı İmparatorluğundaki muhacir iskân politi-- kalarının sorunsallaştırılması, biyopolitikanın devlet teknolojisi olarak kullanılması-- na iyi bir örnek teşkil eder. Foucault biyopolitika analizinde bu teknolojinin ancak li-- beralizm tartışmaları çerçevesinde anlaşılabileceğini belirtir ve liberalizmi de yöne-- tim icrasının rasyonelleştirilmesinin usül ve ilkeleri olarak tanımlar. Bu bağlamda li-- beralizm devletin siyasal iktisada müdahalesini sınırlar ve yönetimsel uygulamaları, sivil toplumu ve onu kapsayan iktisadi alanı piyasaların düzgün işlemesini engelle-- yecek tehlikelerden koruma çabası olarak tanımlar. Bu çalışmada 19. yüzyıldaki is-- kân sürecinin Osmanlı yönetimsel uygulamalarına zorluk oluşturduğunu ve Vidin ör-- neğinden yola çıkarak devletin bu zorluğa nasıl tepki verdiğini inceleyerek Osman-- lı'da liberalizmin nasıl işlediğini irdeleyebileceğimizi öne sürüyorum. Biyopolitika yö-- netimsellik kapsamı içinde işlediği için bu makale aynı zamanda, muhacirlere atfedi-- len hırsızlık ve diğer usülsüzlüklerin yarattığı "tehlike"nin sorunsallaştırılması süre-- ci etrafında Osmanlı yönetimselliğine dâhil olanların nasıl kendi stratejilerini yürüt-- tüklerini de inceliyor.

Özet

19. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı İmparatorluğundaki muhacir iskân politi— kalarının sorunsallaştırılması, biyopolitikanın devlet teknolojisi olarak kullanılması— na iyi bir örnek teşkil eder. Foucault biyopolitika analizinde bu teknolojinin ancak li— beralizm tartışmaları çerçevesinde anlaşılabileceğini belirtir ve liberalizmi de yöne— tim icrasının rasyonelleştirilmesinin usül ve ilkeleri olarak tanımlar. Bu bağlamda li— beralizm devletin siyasal iktisada müdahalesini sınırlar ve yönetimsel uygulamaları, sivil toplumu ve onu kapsayan iktisadi alanı piyasaların düzgün işlemesini engelle— yecek tehlikelerden koruma çabası olarak tanımlar. Bu çalışmada 19. yüzyıldaki is— kân sürecinin Osmanlı yönetimsel uygulamalarına zorluk oluşturduğunu ve Vidin ör— neğinden yola çıkarak devletin bu zorluğa nasıl tepki verdiğini inceleyerek Osman— lı'da liberalizmin nasıl işlediğini irdeleyebileceğimizi öne sürüyorum. Biyopolitika yö— netimsellik kapsamı içinde işlediği için bu makale aynı zamanda, muhacirlere atfedi— len hırsızlık ve diğer usülsüzlüklerin yarattığı "tehlike"nin sorunsallaştırılması süre— ci etrafında Osmanlı yönetimselliğine dâhil olanların nasıl kendi stratejilerini yürüt— tüklerini de inceliyor.