İ KTİ SADİ KRİ Z İ N Sİ NEMASAL ANLATIMI: JOHN FORD UN GAZAP ÜZÜMLERİ F İ LMİ

A CINEMATIC NARRATION OF THE GREAT DEPRESSION: RECALLING JOHN FORD'S THE GRAPES OF WRATH

Abstract

John Steinbeck s novel The Grapes of Wrath, published in 1939, depicts the poverty of 1930sAmerica during the Great Depression through the tragedy of the Joad family, who lost their homeand land in Oklahoma and have to drive to California in the hope of finding employment and plentylike many other farmers. The novel was adapted for the cinema the same year and directed by JohnFord. Proving welcome in cinema circles and taking its place as a master work in film history, it wasone of the few films with radical political connotations hitherto produced by Hollywood. Nevertheless, this cinematic version of the Great Depression narrative has not escaped criticisms,which have been aimed chiefly at aspects of its content that diverge from its parent work. Comparedwith the novel, the film has been considered more conservative and optimistic, on the grounds that,although the novel emphasizes the class conflict and portrays the Joads as only one of the manysuffering families, the film exerts a redundant focus on the family and commends family values:divergences considered to be supported by the visual style of the film. In this article, while recallingFord s The Grapes of Wrath, I revisit the above- mentioned criticisms and reassess them in relation tothe parenting novel. In doing so, this article also aims to evoke the ongoing economic recession thatinfluences the masses all over the world and the recurrent, unchanging and inevitable outcomes thatsuch crises of capitalism bring for its victims.

Özet

John Steinbeckin 1939 yılında yayınlanan Gazap Üzümleri romanı, büyük buhran olarak bilinen ve1930lar boyunca süren iktisadi krizin Amerika Birleş ik Devletlerindeki etkilerini ve bu krizintetiklediğ i yoksulluğ un boyutlarını göstermekte, bunu Oklahomadaki evlerini ve arazilerini kaybedipdiğ er binlerce çiftçi ailesi gibi iş bulma ve zenginleş me umuduyla Kaliforniyaya göç etmek zorundakalan Joad ailesinin trajedisi üzerinden yapmaktadır. Roman yayınlandığ ı yıl sinemaya uyarlanmış tır.Sinema çevrelerinde büyük bir beğ eniyle karş ılanan ve Hollywoodun o güne kadar ürettiğ i en radikalsiyasi mesajlarla örülü filmlerden biri olan bu uyarlama sinema tarihinin baş yapıtları arasındaki yerinialmış tır. Ancak, iktisadi kriz anlatısının bu sinema versiyonu yapıldığ ından bu yana geçen yıllariçinde eleş tirilere konu olmaktan kurtulamamış tır. Eleş tiriler özellikle filmin kaynak romandanfarklılaş an içeriğ ine yönelmiş , romanla karş ılaş tırıldığ ında film daha muhafazakar ve iyimser olarakdeğ erlendirilmiş tir. Kaynak romanın sınıf çatış masına vurgu yapmasına ve Joad ailesini krizinetkilediğ i ailelerden yalnızca biri olarak resmetmesine karş ın filmin aileyi ve aile değ erlerini öneçıkarması muhafazakarlık eleş tirilerinin baş lıca dayanaklarından biri olagelmiş tir. Bu farklılaş manınfilmin görsel biçimince de desteklendiğ i öne sürülmüş tür. Bu makalede Fordun Gazap Üzümleri filmine iliş kin sözü edilen eleş tiriler kaynak romanla da bağ lantılandırılarak ele alınıpdeğ erlendirilirken, dünya genelinde sürmekte olan iktisadi krize ve kapitalizmin bu tür krizlerinindeğ i ş meyen ve kaçınılmaz sonuçlarına dikkat çekilmektedir