KROMSUZ DERİ ÜRETİMİNDE TABAKLAMA MADDESİ OLARAK ALKALİALÜMİNYUM SİLİKATLARIN KULLANIM OLANAKLARI

POSSIBILITIES OF USAGE OF ALKALI ALUMINOSILICATES AS TANNING MATERIAL IN CHROMIUM-FREE LEATHER PRODUCTION

Abstract

The leather industry, in foundation of Turkish economy, is a labor-intensive branch of industry that takes an important part amongtextile and related branches of industry; by processing hides or skin of bovines and ovines, makes them eligible for production of variousmanufactured goods. The present leather products involves many varieties like saddlery, sole leather, technical work ware, hides andfurs, leather clothing etc. However, alongside these variations, demands for leather products across the globe are influenced fromstrategies of societies aiming environmental protection. Developing environmental consciousness, increase of sensibility for ecologicissues and legal legislations leads industrialists to choose methods that have less damage to environment and to produce goods obtainedby these methods. Increased environmentalism propagandas have influence on derivation of new leather types named as “Eco-leather”,“Bio-leather”, “Chromium free-leather”. In leather production, this worldwide searching issue proposes new studies for the agenda. Newproducts and production processes designs in which bestavailable techniques, clean technologies are used and environmental impacts areminimised during along an innovative conversion. In this study, various tanning combinations were implemented among alkalialuminosilicates which is a kind of zeolite, vegetable and vegetable-synthetic tanning matters and aluminum triformate. It was attemptedto specify whether alkali aliminum silicates have tanning effect or not, and which combination provides the most appropriate results asfor tanning quality. Leather samples that were procured in pursuant of these combined tanning methods were tested and analyzed inphysical and chemical terms, the results were evaluated by comparing according to accepted standards for garment leathers.

Özet

Deri sanayi, Türkiye ekonomisinin temel yapısı içerisinde, tekstil ve benzer sanayi dalları arasında önemli bir yer alan, küçük ve büyükbaş hayvanların derilerini işleyerek çeşitli mamul eşya yapımına elverişli hale getiren emek yoğun bir sanayi dalıdır. Bugün üretimi yapılan deri mamulleri, saraciye eşyası, kösele, teknik iş eşyası, postlar ve kürkler, deri giyim eşyası vb. olmak üzere pek çok çeşidi kapsamaktadır. Ancak bu varyasyonların yanı sıra dünya genelinde deri mamullerine yönelik talepler, toplumların çevre korumaya yönelik stratejilerinden de etkilenmektedir. Gelişen çevre bilinci, ekolojik sorunlara yönelik hassasiyetin ve yasal mevzuatların artması, sanayicileri çevreye daha az zarar veren yöntemlerin seçimine ve bu yöntemlerle elde edilen mamullerin üretimine teşvik etmektedir.Artan çevrecilik propagandaları "Eko-deri","Bio-deri","Kromsuz-deri" olarak adlandırılan yeni deri tiplerinin ortaya çıkmasında etken olmaktadır. Deri üretiminde, dünya genelinde söz konusu olan bu arayış yeni araştırmaları gündeme getirmektedir. Mevcut en iyi tekniklerin, temiz teknolojilerin kullanıldığı ve çevresel etkilerin minimize edildiği yeni ürün ve üretim prosesleri tasarımı inovatif bir dönüşümü de beraberinde getirmektedir. Bu araştırmada, bir tür zeolit olan alkali alüminyum silikatları ile bitkisel, bitkiselsentetik tabaklama maddeleri ve alüminyumtriformiat arasında çeşitli tabaklama kombinasyonları uygulanmıştır. Alkali alüminyum silikatların tek başına tabaklayıcı etkisi olup olmadığı ve tabaklama niteliği açısından hangi kombinasyonun en uygun sonuçları sağladığı belirlenmeye çalışılmıştır. Bu kombine tabaklama yöntemlerine göre elde edilen deri örnekleri fiziksel ve kimyasal açıdan test ve analiz edilmiş, sonuçlar giysilik deriler için kabul edilen standartlara göre karşılaştırılarak değerlendirilmiştir.