TANZİMAT'IN ERDEMİ: ÖZELEŞTİRİ ve ADALET PROBLEMATİĞİNİN İHYASI

Özet

Osmanlı devletinin kuruluş felsefesi, meşruiyetini dine ve daha çok da geleneğe dayandırmıştır. Bu gelenek, devletin bekasını, padişahın mutlak güce sahip olmasına ve adaleti tesis etmesine bağlamıştır. Bu nedenle, adalet, devletin varoluşunun temelidir. Osmanlı devleti, bu anlayışı koruduğu için, devlet çözülmeye ve yıkılmaya başlayınca, adaleti ihya ederek devletin varlığını sürdürmeyi amaçlamıştır. 17. yüzyıldan itibaren başlayan devletteki yozlaşma, 19. yüzyıla kadar artarak devam edince, Osmanlı Devleti, “kanun-ı kadim”e başvurarak adaleti yeniden tesis etmek suretiyle devletin kurtuluşunu amaçlamıştır. Tanzimat Fermanı da, bu çerçevede adaleti yeni bir formülasyon içinde ihya ederek devleti kurtarmayı amaçlamış olan bir belgedir. Bu amacını da kısmen gerçekleştirmiştir.