JUSTIFICATION REGARDING TO CONSENT, SUPERIOR PRIVATE OR PUBLIC INTEREST

RIZA, ÜSTÜN İTELİKTE ÖZEL VE KAMUSAL YARAR BAĞLAMINDA HUKUKA UYGUNLUK NEDENLERİ

Abstract

Unlawful acts can be defined as an act that is contrary to or violates an existinglaw. It is possible to assess unlawful acts lawful in determined conditions such as consent of aggrieved party, protection of public health and safety, or if there is superior interest. Under some conditions unlawful acts should not be considered legal. Regarding to justification of consent who and how questions should be considered. On the other hand, superior interest will be discussed for conflicting rights regarding to right to privacy and public interest. To balance the conflicting rights it is allowed to consider an unlawful act as legal.This essay will first analyze the term of illegal act. Then it will focus on the types of consent. The importance of a valid consent will be emphasized considering duty to obtain consent under health law. On the other hand, the consent will be assessed under the law on intellectual property rights. Superior private or public interest will be assessed. With this regard the conflict of personal rights and public interest will be taken into account.The aim of this essay to elaborate on different cases from different countries about enabling act considerig consent mainly. This paper seeks to address the question for how to balance conflicting rights.

Özet

Hukukun yasakladığı bir fiil yahut davranışta bulunmak şeklinde tanımlanan hukuka aykırılık, kanunun öngördüğü şartların yerine gelmesi halinde belirli durumlarda ortadan kalkabilmektedir. Bunlardan başlıcaları zarar görenin rıza göstermesi, kamu güvenliği ve üstün nitelikte özel veya kamusal yarardır. Diğer hukuka aykırılığı ortadan kaldıran hallerle birlikte sayılan rıza unsuru incelendiğinde hukuka aykırılığın ortadan kalkıp kalkmayacağının tartışıldığı çeşitli durumlarla karşılaşılmaktadır. Rızanın nasıl verildiği yahut rızayı kimin verdiği burada önem arz etmektedir. Ayrıca diğer durumlardan olan üstün nitelikte yarar da özellikle kamusal yarar ile özel hayatın gizliliğinin korunması hakkının çatışması gibi durumlarda her zaman hukuka aykırılığın ortadan kalkmasını sağlamamaktadır. Bu çalışma ile öncelikle konunun temel unsuru olarak hukuka aykırılık konusu kısaca ele alınacak, ardından hukuka aykırılığı kaldıran hallerden zarar görenin rızası, rıza türleri ile incelenecektir. Aydınlatma yükümü doğrultusunda sağlık hukuku kapsamında geçerli rızanın önemi vurgulanacaktır. Ayrıca rıza konusu fikri haklar altında da ele alınacaktır. Sonrasında üstün nitelikte özel yarar ve üstün nitelikte kamusal yarar konuları analiz edilecektir. Kişilik hakları ile kamu yararının çatıştığı durumlar incelenecektir. Makale ile hem Türk hukukunda hem diğer hukuklarda emsal kararlar ve hukuki düzenlemeler ele alınarak çatışan menfaatler dengesi nasıl sağlanabilir sorusuna cevap aranması amaçlanmıştır.