THE 1915 EVENTS IN THE LIGHT OF THE RUSSIAN ARCHIVES AND INTERNATIONAL COURT DECISIONS

Abstract

There are two main points that help us better understand thedevelopments leading to the Relocation and Resettlement Law of 27 May1915. The first point is the alliance between the sections of the OttomanArmenian population under the Dashnaktsutyun leadership and theimperialist European states and Tsarist Russia. The second is the policy ofethnic cleansing against the Muslim population by the Armenian volunteercommittees in order to change the demographic balance in the region intheir favour to achieve the aim of “Great Armenia”. Documents(correspondences between officials, field reports etc.) contained at theTsarist Russian archives, the archives of a state that was outright at warwith the Ottoman Empire, provide us evidence and context to properlyunderstand the rationale and legitimacy of the relocation policy carried outby the Ottoman Empire concerning its Armenian subjects. National andinternational court verdicts, such as those of the European Court of HumanRights, in contemporary times concerning issues on genocide disputes andfreedom of expression add additional perspective on the research of therelocation policy.

Özet

27 Mayıs 1915 tarihli Sevk ve İskân Kanununa giden gelişmelerin daha iyi anlaşılmasını sağlayan iki husus bulunmaktadır. Birinci husus, Taşnaksutyun liderliği tesirindeki Osmanlı Ermeni nüfusunun belli bir kesmi ile sömürgeci Avrupa devletleri ve Çarlık Rusyası arasında kurulan ittifaktır. İkinci husus ise, “Büyük Ermenistan” hedefinin gerçekleştirilmesi uğruna Ermeni gönüllü komitelerinin bölgedeki demografik dengeyi kendi lehlerini değiştirmek için Müslüman nüfusa karşı yürütmüş oldukları etnik temizlik politikasıdır. Çarlık Rusyası arşivleri, yani Osmanlı İmparatorluğu ile topyekûn bir savaşa girişmiş devletin arşivleri, Osmanlı İmparatorluğunun Ermeni tebaasına yönelik uyguladığı sevk ve iskân politikasının gerekçesinin ve meşruluğunun anlaşılması için delil ve bağlam sunan belgeler (yetkililer arasında yazışmalar, saha raporları vb.) içermektedir. Günümüzde ulusal ve uluslararası mahkemelerin (örneğin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi) soykırım tartışmaları ve ifade özgürlüğü konuları üzerine aldığı kararlar, sevk ve iskân politikasıyla ilgili araştırmalara ilave bir bakış açısı katmaktadır.