Darü’l-fünun İlahiyat Fakültesinde Kelâm Öğretimi: Arapkirli Hüseyin Avni Karamehmedoğlu Örneği

Özet

Öz Yeni İlm-i Kelâm hareketinin yaşandığı XIX. yüzyılda genel anlamdameydana gelen ilmi gelişmelerle birlikte özel anlamda Darulfünûn’daki değişimi de izlemek gerekir. 1910 yılında beş şubeye ayrılan İstanbul Darülfünûn’unda bu dönemde Ulum-u Şer’iyye bölümünün ders programında İlm-i Kelâm bir sömestr programında sekiz ders olarak yer almıştır. 1904 yılına denk gelen son sınıf öğrencilerinin ders programına göre Bayezid Dersiamı Arapkirli Hüseyin Avnî kelâm dersini okutmak üzere görevlendirilmiştir. İlk eğitimine Malatya’da Ispanakçızade medresesinde başlayan Arapkirli Hüseyin Avni,Darülfünun’un öne çıkan hocalarından olmuştur. Kelâm hocalığı kadarhadis alanına olan vukufiyeti de dikkati çeken Arapkirli, ilk talebe gru buna icazet verdikten sonra, kendisini telifle meşgul etmek istemişse de talebe okutmak ve yetiştirmekten vazgeçememiştir. Arapkirli’nin Malatya’da yerel medrese eğitimi ve sonrasında Bayezid dersiamlığı ve Darülfünun’daki hocalığı bağlamında Osmanlı eğitim sistemini ve Cumhuriyet dönemine geçişin izlerini görmek mümkün olmaktadır.