Journals / Değerler Eğitimi Dergisi / 2003 / Cilt: 1 - Sayı: 2

The Consciousness of Islamic Religiosity: Desirable Attributes of Genuine Muslims as Constructed by a Group of Islamic Theologians

İslâmî Dindarlık Bilinci: Bir Grup Müslüman İlâhiyatçının 'Hakikî' Müslümanların Arzu Edilir Nitelikleri Konusunda Oluşturdukları Bilişsel Kurgular

Pages
149–171
DOI
—

Abstract

This study is an attempt to discover the personal constructs of 20 Muslim divinity lecturers in Turkey about desirable attributes of ‘genuine’ Muslims using repertory grid technique. The result of factor analysis as well as various manual approaches to the data revealed 18 construct composites from 200 individual constructs representing lecturers’ perception of desirable Muslim characteristics. The 18 group of characteristics ranged from Altruism to Hard Working and from Cognitive Religiosity to Sincerity. The leading construct composites are altruism, cognitive religiosity, honesty and sincerity and genuineness. The authors discussed the compatibility of perceived Islamic religious attributes with the mores favored by modern pluralist societies.

Özet

Bu çalışma, dağarcık ağı (repertory grid) tekniği kullanılarak, Türkiye'deki 20 Müslüman ilâhiyat öğretim görevlisinin ?gerçek' Müslümanların arzu edilir vasışarı ile ilgili bilişsel kurgularını (construction) ortaya koyma denemesidir. Verilerin faktör analizi ve diğer istatistikî yöntem ve teknikler, öğretim görevlilerinin arzu edilen Müslüman niteliklerini temsil eden 200 bilişsel kurgusuna ve bunlardan da 18 bilişsel kurgu grubuna ulaşılmasını sağlamıştır. Bu 18 nitelikler grubu "Diğerkâmlık"tan "Sıkı Çalışkanlık"a ve "Bilişsel Dindarlık"tan "Samimiyet"e kadar dindarlıkla ilgili çeşitli konuları kapsamaktadır. Bu gruplardan önemli olanları, diğerkâmlık, bilişsel dindarlık, dürüstlük ve samimiyet, içtenlik olarak ortaya çıkmıştır. Yazarlar, bu şekilde algılanan İslâmî dindarlık niteliklerinin modern çoğulcu toplumların değer yargılarıyla uzlaşma içinde olup olmadıklarını değerlendirdiler.

Keywords: Bilişsel Kurgu Teorisi, İslâmî Dindarlık Nitelikleri, Dağarcık Ağı, Yanlış Bilinçlilik, Ruhsallık, Din Eğitimi