The Defference Between Inner Perception and Inner Observation of Franz Brentano

Abstract

The subject of perception and its function have a great importance on the empirical psychology. In this article I tried to explain the difference between inner perception and inner observation in accordance with the thesis of Franz Brentano (1838-1917) who had great influence on the philosophical thinking and especially on the psychological research of the 19th and 20th century. The significant message of the article is on one hand the idea that "what we perceive as inner perception can never be the object of inner observation," but on the other hand to support the theme by detained edits and further to find out what differences exist between the perception and observation as a method of gaining knowledge about the external world.

Özet

Algı konusu ve algının işleyişi deneysel psikolojide derin bir ehemmiyete sâhiptir. Bu makalede iç algı ve iç gözlem arasındaki fark; 19. ve 20. yy. felsefe dünyasını ve özellikle de bu dönemdeki ruhbilim(nefisbilim) çalışmalarını derinden etkilemiş olan ünlü filosof Franz Brentano'nun (1838-1917) düşünceleri ve bu alana kazandırdığı yeni kavramlar göz önünde bulundurularak açıklanmaya çalışılmıştır. Brentano'nun, yoğun olarak ilgilendiği algı mevzûsuna yeni açılımlar getirdiği ve düşüncelerinin batı felsefesinde hâlâ güncelliğini ve hatta gizemini korumakta olduğunu müşâhede ediyoruz. Makalenin esas amacı; Brentano'nun, fenomen, görünüş ve algı konularına yüklediği yeni anlamları göz önünde bulundurarak, onun iç algı ve iç gözlem konularını anlayışını irdelemektir. Algı ve gözlem kavramlarını birbirlerinden ayıran ana nedenleri; algı ve gözlem aracılığıyla dış dünyadan neleri kazanabileceğimizi sorgulayarak ve elden geldiğince konunun derinliğine nüfûz ederek ortaya çıkarmaktır.