EFFECT OF SEPTAL DEVIATION ON PARANASAL SINUS ANATOMY

Abstract

Objective: To investigate the effect of septal deviation on the important paranasal structures and sinus volumes.Methods: Paranasal computed tomography (CT) scans of 133 patients with septum deviation (67 males, 66 females; age over 18 years)were retrospectively evaluated. Frontal, ethmoid and maxillary sinus volumes, ostiomeatal complex, sphenoethmoid recess andfrontoethmoid recess diameters in deviated side contralateral side were compared and concha bullosa(CB) formation was evaluated.Results: Deviation angles varied between 2,7 and 21,5 degrees with a mean value of 9,7±4,1.The mean wide of osteomeatal complexand frontoethmoideal recess diameter diameter was significantly smaller in deviated side than contralateral side (p 0,001). The presence of concha bullosa in deviated side did not have a significant effect on thevolume of frontal sinus and frontoethmoid recess diameter (p> 0,001).Conclusion: The ostiomeatal complex diameter, frontoethmoid recess diameter and ethmoid cell volume were found to be smaller indeviated side of the septum.Therefore rhinologic surgeons should be aware of the increased risk of surgical approach in deviated side.

Özet

Amaç: Septal deviasyonun önemli paranazal yapılara ve sinüs hacimlerine etkisini değerlendirmek. Metod: Septum deviasyonu olan 133 hastanın (67 erkek, 66 kadın; 18 yaş üzeri) paranazal sinüs bilgisayarlı tomografi görüntüleri retrospektif olarak değerlendirildi. Frontal, etmoid ve maksiler sinüs hacimleri, ostiomeatal kompleks, frontoetmoid reses ve sfenoetmoid reses çapları deviasyon olan ve olmayan tarafta karşılaştırıldı. Konka bülloza varlığı değerlendirildi. Bulgular: Deviasyon açıları 2,7 ile 21,5 derece arasında ortalama olarak 9,7+/- 4,1 olarak ölçüldü. Ortalama ostiometal kompleks genişliği ve frontoetmoid reses çapı deviye tarafta anlamlı olarak daha küçük bulundu (p0,001). Sonuç: Ostiomeatal kompleks çapı, frontoetmoid reses çapı ve etmoid hücre hacmi deviye tarafta daha küçük bulunduğundan rinolojik cerrahilerde deviye tarafta artmış cerrahi risk olabileceği akılda tutulmalıdır.