Nefīr-i ʿĀmm in Islamic War Law (General Mobilizaion)

Abstract

Military mobilization, which is a type of jihād in Islamic war law, is an important concept that the scholars of Islamic jurisprudence study under the titles “jihād, Siyar and al-Aḥkām as-Sultaniyya”. The religion of Islam, which prefers and encourages peace as a principle, allows war only when necessary and compulsory. Scholars have determined from the Qurʾān and the Sunna, the number of conditions and requirements for the declaration of jihād and general military mobilization. The term of nefīr, the equivalent of mobilization, is transformed and pass from the kind of jihād which is the farḍ-i kifaya into the kind of farḍ-i ʿayn when the head of a state declares it as nefīr-i ʿāmm (general mobilization). As a result of this declaration, the Muslim society has to participate in the general mobilization and carry out its duty with all its members, namely the men-women, children-old, poor-rich. The first example of it took place in the era of the prophet Muḥammad, who declared Tabuk war as a general mobilization. In the history, the Islamic states have put into practice the general military mobilization only in tough war conditions and in difficult situations.

Özet

İslâm savaş hukukunda cihâd konusu içinde önemli konumu teşkil eden nefîr-i âmm, İslam hukukçularının “Cihâd, Siyer ve el-Ahkâmu’s-Sultâniyye” gibi başlıklar altında inceledikleri önemli bir kavramdır. Prensip olarak barışı tercih ve teşvik eden İslâm dini savaşa ancak zorunlu ve gerekli durumlarda izin vermektedir. Âlimler, Kur’ân ve Sünnetten yola çıkarak Cihâd ve Nefîr-i âmm ilânı için birtakım şartlar ve durumlar belirlemişlerdir. Türkçede “seferberlik” kavramına karşılık gelen “nefîr” terimi, devlet başkanının nefîr-i âmm (genel seferberlik) ilan etmesiyle, Cihâd’ın farz-ı kifâye olan türünden farz-ı ayin olan türüne dönüşür. Bu ilân neticesinde Müslüman toplum, kadını-erkeği, çocuğu-ihtiyarı, fakiri-zengini, kısacası tüm fertleri ile söz konusu genel seferberliğe iştirak etmek ve üzerine düşen vazifeyi yapmak zorundadır. İlk örneği Hz. Peygamber zamanında gerçekleştirilen Tebük seferinde görülen nefîr-i âmm’a, Müslümanlar tarihi süreçte zorlu ve zorunlu savaşlar ile sıkıntılı durumlarda başvurulmuştur.