Plant Motifs Used in the Neolithic Period in Şanlıurfa

Abstract

Şanlıurfa region, covered with wild pistachio, oak and willow groves in the past, has been inhabited since the Epi-paleolithic period. In the region, the population increased, especially with the establishment of trap areas in the Neolithic period. Many archaeological findings have been uncovered as a result of the Neolithic excavations carried out in Şanlıurfa region in recent years. These findings help us understand better the flora and fauna of the Neolithic period. There are sculptures, reliefs, decorated stone vessels, decorated stone plates among the most important findings. It is possible to obtain information about how the animals and vegetation in the Neolithic period were used and what their functions were in Sanliurfa region with the various motives and figures on the findings. It has been determined that there are traces of the plant bundles being used as hedges on some reliefs found in Göbekli Tepe. Also plant motives were also used on some decorated stone plates in various ways. In this study, whether Şanlıurfa region has been rich in vegetation from the past to the present and the present traces of the hedges made with plant bundles will be analysed.

Özet

Geçmişte Yabani fıstık (menengiç), meşe ve söğüt korulukları ile kaplı Şanlıurfa bölgesi Epi-paleolitik dönemden itibaren iskân görmüş bir bölgedir. Özellikle Neolitik dönemde tuzak alanlarının kurulması ile birlikte bölgede nüfus artışı yaşanmıştır. Şanlıurfa bölgesinde son yıllarda yapılan Neolitik dönem kazıları sonucunda pek çok arkeolojik buluntu ele geçmiştir. Bu buluntular, Neolitik dönemin flora ve faunasını daha iyi bir şekilde anlayabilmemize olanak sağlamaktadır. En önemli buluntular arasında heykeller, kabartmalar, bezemeli taş kaplar, bezemeli taş plakalar sayılabilir. Buluntular üzerinde yer alan çeşitli motifler ve figürler sayesinde Şanlıurfa bölgesinde Neolitik dönemdeki hayvanların ve bitki örtüsünün nasıl kullanıldıkları ve işlevlerinin ne olduğu hakkında bilgi edinmek de mümkün olmuştur. Göbekli Tepe’de ele geçen bazı kabartmalarda bitki demetlerinin birer çit gibi kullanılmış olduğuna dair izlerin olduğu tespit edilmiştir. Bazı bezemeli taş plakalar üzerinde de bitki motifleri çeşitli şekilde kullanılmıştır. Bu çalışmada, Şanlıurfa bölgesinin geçmişten günümüze bitki örtüsü yönünden zengin olup olmadığı ve bitki demetleri ile yapılan çitlerin günümüzdeki izleri üzerine bir inceleme yapılacaktır.