The relation between social and economical indicators of the cities in Turkey

Abstract

The purpose of the study was to establish the factors which determine the level of socioeconomic development of the cities in Turkey. In the group factor analysis carried out to analyze the differentiation in the socioeconomic structures of the cities in Turkey, 80 cities could only be described on the basis of 30 variables and under 3 factors. The factors, according to the variables with more predicates, have been named, the first, as "Technical and Social Infrastructure Factor", the second as "Manufactures Industry Production and Private Sector Venture Factor" and the third as "Agricultural Production, Tourism and Business Services Factor". The result of the research showed that, as a result of the first factor, some cities are economically more developed and some are socially more developed. For this reason, socioeconomic development can be ensured with investments in the socially developed cities towards qualified workforce. According to the result of the second factor, productivity in the industrial production gains importance. As a result of the third factor, the effect of the investments made in the GAP region has been seen. Gaziantep situated in GAP region has been found to have an important polar development dynamics. In the third factor, tourism has been found important. A tourism planning may be made at the axle to interconnect Antalya, in the western Mediterranean, Adıyaman, Gaziantep, Mardin, and Van in the Southern-east.

Özet

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programının yürüttüğü sosyal ve ekonomik göstergeler kullanılarak yapılan insani kalkınma indeksi çalışmalarında, Türkiye ekonomik olarak daha geri ülkelerin bile altında çıkmıştır. Bu çalışmada sosyal ve ekonomik göstergeler arası ilişkilerin illere göre nasıl değiştiğini açıklamak amaçlanmıştır. Sosyoekonomik yapıları ortaya çıkarmak için faktör analizi kullanılmıştır. 80 il bazında 30 değişken, 3 faktör altında toplanmıştır. Araştırmada, birinci faktör sonucuna göre: bazı kentler ekonomik olarak daha gelişmiş iken, bazı kentler sosyal olarak daha ileri düzeyde çıkmıştır, ikinci faktör sonucuna göre; sanayi üretiminde verimlilik önem kazanmaktadır. Üçüncü faktör sonucunda ise, GAP bölgesine yapılan yatırımların etkisi görülmüştür.