A Structural Equation Modeling on The Factors Affecting Independent Audit Quality

Bağımsız Denetim Kalitesi Üzerinde Etkili Olan Faktörler Üzerine Bir Yapısal Eşitlik Modellemesi

Abstract

Purpose – The purpose of this study is to determine the factors affecting the quality of the independent audit process based on the studies in the literature and to determine their effects on the independent audit quality. Design/methodology/approach – The research model examining the effect of the auditee, independent audit firm, independent auditor, information technology use, legal regulations and institutions on the quality of independent auditing is discussed within the scope of this research. The research model was tested with the nonparametric method, the partial least squares method (PLS-SEM). The research data was obtained by the independent auditors in Turkey using a structured questionnaire technique, in accordance with convenience sampling and snowball sampling techniques. The data were analyzed using the structural equation modeling method and SmartPLS 3.2.4 software with a sample size of 80 independent auditors. Findings – The findings of the study were examined under three headings: demographic findings, findings related to the measurement model and structural model findings. In the context of demographic findings; gender, age, education level, title, number of years of authorization, whether or not an auditor is partnering to or working for an audit firm and the title of the auditor were evaluated. In the findings related to the measurement model, the reliability of the scales of the variables (Audited Firm, Independent Audit Firm, Independent Auditor, Use of Information Technology, Legal Regulations and Institutions) determined as a result of the reliability analysis was confirmed. According to the findings of the structural model, with the model created, the independent variables explain the quality of the independent audit by 70% and the hypotheses 1, 3 and 5 are accepted. It was concluded that these three variables, namely the Audited Firm, Independent Auditor and Legal Regulations and Institutions affect the independent audit quality. Discussion – According to the results of the research, the audited firm, the independent auditor involved in the independent audit process, and the legal regulations and institutions related to the independent audit activity have an impact on the quality of the independent audit. In addition, it can be said that the most effective factor in performing a quality independent audit is the independent auditor. This shows that, although developing technologies have affected the audit processes, the role of independent auditors who are the people who apply these processes and technologies in performing a quality audit is undeniable.

Özet

Amaç – Bu çalışmanın amacı, bağımsız denetim sürecinin kalitesini etkileyen unsurları literatürdeki çalışmalara dayanarak belirlemek ve bu unsurların bağımsız denetim kalitesi üzerindeki etkilerini tespit etmektir. Yöntem – Bu araştırma kapsamında denetlenen işletme, bağımsız denetim firması, bağımsız denetçi, bilişim teknolojisi kullanımı ile yasal düzenlemeler ve kurumların bağımsız denetim kalitesi üzerindeki etkisini inceleyen araştırma modeli ele alınmıştır. Araştırma modeli parametrik olmayan bir yöntem olan kısmi en küçük kareler yöntemi (PLS-SEM) ile test edilmiştir. Araştırma verileri yapılandırılmış anket tekniği kullanılarak, uygun örnekleme ve kartopu örnekleme tekniklerinden faydalanılarak Türkiye’de bağımsız denetim faaliyetinde bulunan bağımsız denetçilerin seçilmesi ile elde edilmiştir. Veriler, 80 kişilik örneklem büyüklüğü ile yapısal eşitlik modellemesi yöntemi ve SmartPLS 3.2.4 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular – Araştırmanın bulguları; demografik bulgular, ölçek modeline ilişkin bulgular ve yapısal model bulguları olmak üzere üç başlık altında incelenmiştir. Demografik bulgular ile araştırmaya katılan bağımsız denetçilerin cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, unvan, yetkiye sahip oldukları yıl sayısı, bir denetim firmasına ortak olma ya da bir denetim firmasında çalışma durumları ve denetim firmasındaki unvanları değerlendirilmiştir. Ölçek modeline ilişkin bulgularda ise güvenilirlik analizi sonucunda belirlenen değişkenlerin (Denetlenen İşletme, Bağımsız Denetim Firması, Bağımsız Denetçi, Bilişim Teknolojisi Kullanımı ve Yasal Düzenlemeler ve Kurumlar) ölçeklerinin güvenilirlikleri onaylanmıştır. Yapısal model bulgularına göre de oluşturulan model ile bağımsız değişkenlerin bağımsız denetim kalitesini %70 oranında açıkladığı ve ileri sürülen hipotezlerden de Hipotez 1, 3 ve 5’in kabul edilerek Denetlenen İşletme, Bağımsız Denetçi ve Yasal Düzenlemeler ve Kurumlar olmak üzere bu 3 değişkenin bağımsız denetim kalitesini etkilediği sonucuna varılmıştır. Tartışma – Araştırmanın sonucuna göre; denetlenen işletme, bağımsız denetim sürecinde rol alan bağımsız denetçi ve bağımsız denetim faaliyeti ile ilgili yasal düzenleme ve kurumların bağımsız denetim kalitesi üzerinde etkileri bulunmaktadır. Ayrıca kaliteli bir bağımsız denetimin gerçekleştirilmesinde en fazla etkili olan unsurun bağımsız denetçi olduğu söylenebilmektedir. Bu durum da her ne kadar gelişen teknolojilerin denetim süreçlerini etkilemiş olmasına rağmen bu süreçleri ve teknolojileri uygulayan kişiler olan bağımsız denetçilerin kaliteli bir denetim gerçekleştirilmesindeki rolünün yadsınamayacak derecede fazla olduğunu açıklamaktadır.