Lithology and structure controlled exploitation area boundaries of in Cebeciköy limestone quarries

Cebeciköy kireçtaşı ocaklarında litolojik ve yapısal kökenli işletme sınırları

Abstract

Carboniferous aged Cebeciköy Limestone member of Trakya Formation has widely spreading outcrops in northwestern Istanbul and it is an important aggregate resource according to its good quality and reserves. In this study; effects of the lithological and structural properties on the rock quality and on the explotation boundary condition in two different quarries opened in Cebeciköy Limestone were investigated. For this purpose, geochemical, petrographical, physical and mechanical properties of the samples obtained from these two quarries that are chosen in the east and northwest of the limestone member were determined. Cebeciköy Limestone is bounded by NW - SE oriented fault planes situated in the area. In the East quarry, there is a rise in the amount of dolomitization and MgO contents along the fault planes. This rise caused a decrease in the strength of the rock, and a decrease in the aggregate quality. West quarry is situated to the northwest of the Cebeciköy Limestone member. In this quarry; limestone passes into the green colored, siliceous and organic matter rich sandstones towards north. CaO content decreases with increasing SiO2 content and this situation affect the aggregate quality of the rock, negatively.

Özet

Karbonifer yaşlı Trakya formasyonuna ait Cebeciköy kireçtaşı üyesi İstanbul’un kuzeybatısında yayılım sunmakta olup, kalite ve rezerv yönünden İstanbul’un önemli bir kırmataş agrega kaynağıdır. Bu çalışmada, Cebeciköy kireçtaşı içerisinde açılmış iki farklı agrega ocağında litolojik ve yapısal özelliklerin kaya kalitesine ve işletme koşullarına etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla, Cebeciköy kireçtaşı mostrasının doğusunda ve kuzeybatısında seçilen iki ocaktan derlenen örneklerin jeokimyası, petrografik, fiziksel ve mekanik özellikleri belirlenmiştir. Cebeciköy kireçtaşı, KB - GD doğrultulu fay düzlemleriyle sınırlanmaktadır. İncelemesi yapılan Doğu Ocakta fay düzlemlerine bağlı olarak dolomitleşme ve MgO oranlarında artış görülmektedir. Bu artış kayacın dayanımının ve agrega kalitesinin düşmesine neden olmaktadır. Çalışılan Batı Ocak Cebeciköy kireçtaşı üyesinin kuzeybatısında yer almaktadır. Bu ocakta kireçtaşlarından itibaren kuzeye doğru organik maddece zengin kumtaşlarına geçilmektedir. Kumtaşlarında SiO2 oranı artmakta, CaO oranı düşmekte ve bu durum kayacın agrega kalitesini olumsuz etkilemektedir.