sağlıkta yaşanan dönüşümün kadınlara etkisi

Abstract

By implementation Health Transition Programme at 2003, a great transformation has observed atboth organisation and financing of health care. The summary of this transformation is privatisationand commercialisation which both of these occurred as a result of HTP and the other dynamics.Women are one of the risk groups having priority in health care since they are need to a special consideration because of both their fertility and gender roles. Health care has a diminishing function onthe outcomes of gender inequality. It is required that the health services has to be presented as integrated and has to be accessible for per women because women health services are heavily preventive. In this transformation period, it is seen that primary health care units have been closed whichthese places contributed to women health and the services of them are disintegrated. Furthermorean approach has been dominant that gives the responsibility to women herself. On the other hand,lack of home visits means elimination of social support that have been given by midwifes in situationssuch domestic violence. Birth control methods which provide the control of women’s fertility have differed according to education, urban-rural area. The traditional methods known as having lower efficiency have not changed by the years. A gap between owned and demanded number of children hasbeen evident in eastern region where the health care is less sufficient.Caesarean sections appeared as “induced demand” by privatisation of health are increased the half of whole births. On the other hand, home births still exists in spite of decreasing, but most of home births are not delivered with health personnel. As conclusion, health services given to women have been negatively influenced in atmosphere the health care transformation. It is obviously seen that these effects will be more destructive. when the transformation are completed.

Özet

2003 yılında uygulamaya konan Sağlıkta Dönüşüm Programı (SDP)'yla sağlık hizmetlerinin hemörgütlenmesi hem de finansmanında büyük bir değişim yaşanmaktadır. Gerek SDP ile gerekse diğerdinamiklerin etkisiyle ortaya çıkan tablonun özeti sağlığın özelleştirilmesi ve piyasalaştırılmasıdır Kadınlar, gerek doğurganlık özellikleri gerekse toplumsal cinsiyet olgusu nedeniyle sağlık hizmetlerinde öncelikli olarak ele alınması gereken bir risk grubudur. Sağlık hizmetleri toplumsal cinsiyeteşitsizliğinin sonuçlarını hafifleten bir işleve sahiptir. Kadın sağlığı hizmetlerinin ağırlıklı olarakkoruyucu sağlık uygulamaları olması, bu hizmetin entegre bir biçimde sunulmasını, ayrıca her kadınaulaşılabilen bir tarzda olmasını gerektirmektedir. Dönüşüm sürecinde, bugüne kadar kadın sağlığınaen fazla katkı sağlamış kuruluşlar olan sağlık ocaklarının kapatıldığı, hizmetin parçalandığı görülmektedir. Bunun yanında hizmetten yararlanma konusunda kadının kendisine sorumluluk yükleyen biryaklaşım hakim olmuştur. Ev ziyaretlerinin sona ermesiyle, sağlık kuruluşuna başvuru halindehizmetten yararlanma söz konusu olmuştur. Ev ziyaretlerinin yapılmaması, diğer bir yönüyle, aile içişiddet gibi konularda ebelerin kadınlara sağladığı sosyal desteğin de ortadan kalkması anlamınagelmektedir. Kadının doğurganlığı üzerinde kontrolünü sağlayan gebeliği önleyici yöntem kullanıma bakıldığındaeğitime, kırsal-kentsel yerleşime göre farklılık gösterdiği görülmektedir. Etkinliği oldukça düşük olangeleneksel yöntemler yıllar içinde değişmemiştir. Özellikle sağlık hizmetlerinin yetersiz olduğudoğuda kadınların istedikleri ve sahip oldukları çocuk sayıları arasında dikkat çekici bir farklılık vardır.Sağlık hizmetlerinin özelleştirmesiyle kışkırtılmış bir talep olarak ortaya çıkan sezaryen doğumlar,tüm doğumların yarısına ulaşmıştır. Diğer yandan sayıları giderek azalsa da evde doğumlar sağlıkpersoneli yardımı olmadan yapılmaya devam etmektedir.Sonuç olarak sağlık hizmetlerinde yaşanan dönüşümde kadınlara yönelik hizmetler olumsuz olaraketkilenmektedir. Sağlıktaki bu piyasacı dönüşümün tamamlanması sonrasında yaşanacakların isedaha yıkıcı olacağı şimdiden görülmektedir.