Modelling of apparent resistivity data (Schlumberger) with damped least-squares (Marquardt) technique

Görünür özdirenç (Schlumberger) verilerinin sönümlü en küçük kareler (Marquardt) tekniğiyle modellenmesi

Abstract

Vertical Electrical Sounding (VES) is one of the first used method in applied geophysics and have been used commonly at the present time. By using the lateral or vertical electrical conductivity, determination of geological structure is one of the main goals of the application of electrical methods. For this purpose, several evaluation techniques (visual interpretation techniques, modelling etc.) could be applied to the apparent resistivity data obtained in the field and could be determined thicknes and electrical parameters of layers. By using this determined parameters, theoretical geologic model could be determined. In this study, Damped Least-Squares (Marquardt) algorithm is used to interpretation of apparent resistivity curves from horizontally layered earth models. Iteration progress and the modification of Marquardt factor are controlled by rms vale. After testing the method by artificial model, the technique was applied to the real data.

Özet

Düşey Elektrik Sondajı (DES) uygulamalı jeofiziğin ilk yöntemlerinden birisidir ve günümüzde de yaygın olarak kullanılmaktadır. Kayaçların yatay yâda düşey yöndeki elektriksel iletkenlik farklarından yararlanarak jeolojik yapının ortaya konması elektrik yöntemlerin uygulamasındaki temel amaçtır. Bu amaç doğrultusunda arazide gerçekleştirilen ölçümler sonucu elde edilen görünür özdirenç değerleri, çeşitli değerlendirme yöntemleri (abak çakıştırma.modelleme v.b.) yardımıyla değerlendirilerek ortamdaki katmanlara ait kalınlık ve özdirenç parametreleri saptanır. Saptanan bu parametrelerden yararlanarak ortama ilişkin kuramsal jeolojik model ortaya konur. Bu çalışmada yatay olarak tabakalanmış yer modellerine ait görünür özdirenç eğrilerinin yorumu için, sönümlü en küçük kareler ters çözüm (Marquardt) algoritması kullanılmıştır. İterasyon işlemi ve Marquardt faktörünün değişimi, karesel hata (rms) değeriyle kontrol edilmiştir. Sunulan yöntem yapay bir model üzerinde sınandıktan sonra arazi verisine uygulanmıştır.