Mustapha Chokay About Turkey 20-30-Year's of XX. Century

20. Asrın 20-30'lu Yıllarındaki Türkiye Hakkında Mustafa Çokayın Görüşleri

Abstract

This article examines the views of Kazak scientist, journalist and Turkestan independence fighter Mustafa Chokay on Turkey and presents that even when Turkey turned against pan-Turkism his positive views on Turkey did not change. Chokay studied three one-party rules in Russia, Italy and Turkey comparatively and expressed his views with admiration about Kemalist Turkey's miraculous rise from its ashes and its progressive reforms. Chokay also expressed his positive views on Turkey and Ataturk in his magazine "Yaş Türkistan Turkestan Age", even after the delivery of his magazine was forbidden in Turkey, Chokay stressed Ataturk's emotional support for the independence struggle in Turkestan

Özet

Bu makale Türkistan'ın bağımsızlığı için olağanüstü bir mücadele göstermiş Kazak bilim adamı ve gazeteci Mustafa Çokay'ın Türkiye ilgili görüşlerini ele alarak, Türkiye'nin pan-Türkizme sırt döndüğü zamanlarda bile Türkiye hakkında olumlu görüşlerinden vazgeçmediğini ortaya koymaktadır. Çokay 20. Asrın başında tek parti yönetimi ile idare edilen üç ülkeyi Bolşevik Rusya, İtalya ve Türkiye Cumhuriyeti'ni karşılaştırmış, bir mucize ile küllerinden yeniden doğan Kemalist Türkiye'deki gelişmeleri hayranlıkla ifade etmiştir. Çokay, çıkarmakta olduğu "Yaş Türkistan" dergisi aracılığıyla da Türkiye Cumhuriyeti ve Atatürk hakkındaki olumlu görüşlerini açıklamış, derginin Türkiye'ye girişinin yasaklanmasının ardından dahi, Atatürk'ün Türkistan mücadelesine verdiği manevi destek hakkında olumlu fikirlerini beyan etmeye devam etmiştir