Political, Administrative and Socio-Economic Structure of Manavgat (XV-XIX. Centuries)

Abstract

Manavgat and its surroundings have been animportant settlement area since the first era andmany cities were established here. Köprüçay,Manavgat Stream and Side Port have beeneffective places in regional and foreign tradesince ancient times. With the conquest of Antalyaand Alanya and being trade centers during theSeljuk period of Turkey, the commercial andeconomic importance of this region has increasedeven more. In this and the following period, tradewas made with places such as Syria, Egypt,Cyprus and Rhodes. In this and the followingperiod, trade was made with places such as Syria,Egypt, Cyprus and Rhodes. It is possible to seethe effects of Tekeoğulları, Manavgat Emirate,Karamanoğulları and Alaiye Principality in thisregion when the Seljuks of Turkey were about tocollapse. After the Ottoman Empire took over,we see that the process of registration startedhere. Especially cadastral record books dated1455, 1475, 1530 and 1555 and many Müsellembooks belonging to Manavgat give informationabout the political, administrative, military andsocio-economic structure of the region. Archivematerials such as subsequent books, individualdocuments, yearbooks etc. reveal the situation ofManavgat after XVI. century. In the sub-districtsand towns here, important changes were desiredto be made in the administrative area and therewere correspondences on this subject. In thesecorrespondences, information was given aboutthe administrative arrangements made or plannedto be made in places such as Manavgat, Dusenbe, Ibradi, Eski Antalya (Side), Alaiye, Akseki.Briefly in this study, from XV. Century until theend of the XIX, the history of Manavgat,Manavgat city, villages, Yoruk communities,administrative status, foundations, socio economic structure were evaluated. Even theissues regarding the regulations and changes inthe administrative structure were evaulated until1914. This study showed that the city ofManavgat, although it looks like a small town, isone of the important towns of the region with itsvillages, Yoruk and Tahtacı communities and itseconomic structure.

Özet

Manavgat ve çevresi ilk çağdan itibaren önemli bir yerleşme alanı olmuş ve burada birçok şehirkurulmuştur. Köprüçay, Manavgat Çayı ve Side limanıilkçağlardan itibaren bölgesel ve dış ticarette etkiliyerler olmuştur. Türkiye Selçukluları dönemindeAntalya ve Alanya’nın alınması ve ticari olarakkullanılmasıyla bu bölgenin ticari ve ekonomik yöndenönemi daha da artmıştır. Bu ve sonraki dönemdeSuriye, Mısır, Kıbrıs ve Rodos gibi yerlerle ticaretyapılmıştır. Türkiye Selçuklularının yıkılmaya yüztuttuğu devirde bu bölgede, Tekeoğulları, ManavgatEmirliği, Karamanoğulları ve Alâiye Beyliği’ninetkilerini görmek mümkündür. Osmanlı Devleti’nineline geçtikten sonra burada tahrir işlemininbaşladığını görmekteyiz. Özellikle 1455, 1475, 1530ve 1555 tarihli tapu tahrir defterleri ile Manavgat’a aitbirçok Müsellem defteri bölgenin siyasi, idari, askerive sosyo-ekonomik yapısı hakkında bilgi vermektedir.Daha sonrasına ait defterler, münferit belgeler,salnameler vb. arşiv malzemeleri Manavgat’ın XVI.yüzyıldan sonraki durumunu ortaya koymaktadır.Buradaki nahiye ve kazalarda idari alanda önemlideğişiklikler yapılmak istenmiş ve bu konudayazışmalar olmuştur. Bu yazışmalarda, Manavgat,Düşenbe, İbradi, Eski Antalya (Side), Alâiye, Aksekigibi yerlerde yapılan veya yapılması düşünülen idaridüzenlemelerle ilgili bilgiler verilmiştir. Kısaca buçalışmada, XV. yüzyıldan XIX. yüzyılın sonuna kadarManavgat’ın tarihi, Manavgat şehri, köyleri, Yörükcemaatleri, idari durumu, vakıfları, sosyo-ekonomikyapısı değerlendirilmiştir. Hatta idari yapıdakidüzenleme ve değişikliklerle ilgili hususlar 1914 yılınakadar getirilmiştir. Yapılan bu çalışma göstermiştir ki, Manavgat şehri küçük bir kasaba görünümündeolmakla birlikte köyleri, Yörük ve Tahtacı cemaatlerive iktisadi yapısıyla bölgenin mühim kazalarındanbirisi durumundadır.