THE DEFENSE EPISTLE OF THE AH EL BAYT WRITTEN BY THEREQUEST OF NAKSHI-HÂLIDÎ SHEIKH HAMZA NIGÂRÎ: “RISÂLEFÎ TA’N LI-MEN HÂLEFE ALI RADIYALLAHU TEÂLÂ ANH”

NAKŞÎ-HÂLİDÎ ŞEYHİ HAMZA NİGARÎ’NİN İSTEĞİYLE YAZILAN BİR EHL-İ BEYTİ MÜDAFAA RİSALESİ: “RİSÂLE FÎ TA’N Lİ-MEN HÂLEFE ALİ RADIYALLAHU TEÂLÂ ANH”*

Abstract

Hamza Nigârî is a murshid-i kâmil, a member of the Hashidiyya branch of the Nakshibendiyya sect, who died in Amasya. Nigāri is a Sufi who continues to exert influence with his followers as well as his mystical personality, the mighty power, the spiritual development movement foreseen in the guidance of love, and the works and works he has produced. At the same time, Nigari is a person who has left many traces in Anatolia with his journeys to different settlement centers and with the de facto struggle he participated with the Ottoman Empire in the Ottoman-Russian war. Nigāri built the mystical thought on the basis of love, wahdat al-wujud and the love of the Ahl al-Bayt. For him the shaykh "Nigari's guide is a love. "He said. Nigari's expressions of love in his expressions expressed in his poetry with an enthusiastic style have been subject to various studies. It is also noted that he was from the heated defenders of the idea of wahdat al-wujud, which was systematized by Ibn al-Arabi, and his evaluations of this subject. Hamza Nigari's views on the defense of the love of the people and their rights have been interspersed among some studies, but their views have not been discussed in detail. In this work, in order to be able to get rid of the shortage in this area, it is emphasized that the work of "Risâle fî ta'n limen hâlefe Ali Radiyallahu anh", which reflects the views of Nigârî besides his poems about Ahl al-Bayt. This treatise is a study taken on Nigari's recommendation to condemn the atrocities seen by the Ahl alBayt, to reveal the wrongs of those who commit these atrocities, and to declare that they are clean and right at the point of struggle. In addition to establishing a clearer picture of Nigāri's view of the Ahl al-Bayt, this treatise will also reveal how Nigāri interprets the religious and conscientious bases of followers. At the end of the work, the translation of the treatise is also included. it was done by showing meticulousness at the point where the text was actually connected.

Özet

Hamza Nigârî (ö.1886), Amasya’da vefat eden Nakşibendiyye tarikatının Hâlidiyye koluna mensup bir mürşid-i kâmildir. Nigârî, tasavvufî kişiliği, şiirdeki gücü, aşkın rehberliğinde öngördüğü manevî gelişim seyri, yetiştirdiği talebeleri ve eserleri ile döneminde etkin olduğu gibi takipçileri kanalıyla günümüzde de tesirini sürdüren bir sûfîdir. Aynı zamanda Nigârî, Anadolu’da birçok merkez olmak üzere, farklı yerleşim merkezlerine yaptığı yolculuklar ve Osmanlı-Rus savaşında Osmanlı Devleti’nin yanında katıldığı fiilî mücadele ile de tarihte iz bırakmış bir şahsiyettir. Nigârî, tasavvufî düşüncesini aşk, vahdet-i vücûd ve ehl-i beyt sevgisi temelleri üzerine inşa etmiştir. Onun için şeyhi “Nigârî’nin mürşidi aşktır.” sözlerini sarf etmiştir. Nigârî’nin coşkun bir üslupla şiirlerinde dile getirdiği ifadeleri çerçevesinde aşka dair görüşleri çeşitli çalışmalara konu olmuştur. Yine onun İbnü’l-Arabî tarafından sistematize edilen vahdet-i vücûd fikrinin hararetli savunucularından olduğu ve bu konuya dair değerlendirmeleri de gündeme getirilmiştir. Hamza Nigârî’nin ehl-i beyt sevgisi ve onların haklarını savunma konusundaki görüşleri, bazı çalışmalar arasına serpiştirilmiş vaziyette tespit edilmiş olsa da bu konudaki görüşleri detaylı olarak ele alınmamıştır. Bu alandaki eksikliği bir nebze olsun giderebilme adına bu çalışmada Nigârî’nin şiirleri dışında ehl-i beyt ile ilgili görüşlerini yansıtan ve yeni tespit edilen “Risâle fî ta’n limen hâlefe Ali Radıyallahu Teâlâ anh” adlı eser üzerinde durulmuştur. Bu risâle, Nigârî’nin tavsiyesiüzerine, ehl-i beyte reva görülen zulümleri kınamak, bu zulümleri yapanların yanlışlarını ortaya koymak ve ehl-i beytin nesep ve mücadele noktasında temiz ve haklı olduğunu beyan etmek üzere kaleme alınan bir çalışmadır. Bu risâle ile Nigârî’nin ehl-i beyt konusuna bakışını daha net bir şekilde tespit etmenin yanında, Nigârî’nin yolunu takip edenlerin dinî ve vicdânî dayanakları nasıl yorumladıklarına dair de veriler de ortaya konulmuş olacaktır. Çalışmanın sonunda risâlenin tercümesi de yer almaktadır. Tercümede metnin aslına bağlı kalma noktasında titizlik gösterilmiştir.