An Explanation of 16 th Century Divan Poets Hayreti's Lyric Written in the Form of Devriyye

16. Yüzyıl Divan Şairlerinden Hayreti'nin Devriyye Benzeri Bir Gazeli'nin Açıklaması

Abstract

Hayretî, one of the 16th century Divan poets, has been a dominant person by reflecting mystic life in his poems in his time.He considered mystisizm as part of life and used his poems. He did not use mystisizm as an esthetic field. Devir is a religious-miystical kind. It is based on the belief of monotheism. According to that belief, the spirit which leaves from Allah's ligh passes from the steps of kavs-i nüzul and kavs-i urûc and returns back Allah's light as a Perfect Human. In this article an explanation of Hayretî's lyric written in the from of "devriyye" will be done and the literary side of this poet will be told.

Özet

16. yüzyıl Divan şairlerinden Hayretî, mutasavvıf kişiliğinden hareketle, şiirlerinde tasavvufî bir hayat tarzını yansıtmasıyla ön plâna çıkmıştır. O, tasavvufu estetik bir kaygı ile değil de, daha çok günlük hayatın bir parçası olarak algılamış ve şiirlerinde kullanmıştır. Devir, daha çok dinî-tasavvufî nitelikli bir türdür. Vahdet-i vücûd inancına dayanmaktadır. Bu inanca göre "nûr-ı ilâhî"den ayrılan ruh, kavs-i nüzul ve kavs-i urûc aşamalarından geçerek "insan-i kamîl" olarak tekrar "nûr-ı ilâhî"ye döner. Bu makalede Hayretî'nin "devriyye" türünde yazdığı bir gazelinin açıklaması yapılacak, şairin bu yöndeki edebî kişiliği ortaya konulmaya çalışılacaktır.