The Impacts of the Level Changes in Closed Basin Lakes On the Coastal Settlements: The Lake Van Example

Kapalı Havza Göllerinde Seviye Değişimlerinin Kıyı Yerleşmelerine Etkisi: Van Gölü Örneği

Abstract

Lake Van, situated within the domains of East Anatolia Region, has got a diameter of 3574 km2 and thus, is considered to be the biggest soapy lake in the world. As it has been evident in Hazar, Aral, Balkash and Urmia lakes, the level of water in Lake Van does not remain steady and so shows changes due to such factors as rainfalls, temperature and other ecological conditions. Such peculiarity has long been observed in Lake Van for it is one of the main characteristics of the closed basin lakes. The changes observed in the level of Lake Van through out years and decades have had many impacts on both agricultural areas and urban- rural settlements around the lake, and caused a heihgtering of the level approximating 3 meters in the last 50 years of period (1950-2000). In consequence of the rapid heightering of the level of water in the lake during the period between 1993-1994 thousands of squares of agricultural land and hundreds of houses have been under, leading to an ecological mayhem. Our study is focusing on the means and modes of this change in the level of the water and thus aims at conducting further research for this environmental phenomenon as well as proposing measures to be taken for the settlements on nearby areas of the lake.

Özet

Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan Van Gölü, 3.626 km2 lik alanıyla dünyanın en büyük sodalı gölü durumundadır. Asya kıtasında yer alan Hazar, Aral, Balkaş ve Urmiye göllerinde olduğu gibi, Van Gölü'nde de su seviyesi sabit kalmayıp yağış, sıcaklık ve diğer çevresel faktörlere bağlı olarak sürekli değişiklikler göstermektedir. Kapalı havza göllerinin genel bir özelliği olan bu durum, Van Gölü'nde uzun zamandan beri gözlenmektedir. Van Gölü çevresindeki tarım alanları ve kentsel - kırsal yerleşmeler üzerinde uzun yıllık, yıllık ve mevsimlik seviye değişmeleri, büyük etkilerde bulunmuş ve yapılan ölçümlere göre, son 50 yıl içinde (1950-2000) göl seviyesinde yaklaşık 3 m. yükselme meydana gelmiştir. 1993-94 yıllarındaki hızlı yükselme sonucu yüzlerce konut ve binlerce dekar tarım alanı su altında kalmış ve önemli bir çevresel probleme neden olmuştur.Bu çalışmada, Van Gölü'ndeki seviye değişmelerinin yönü, kıyıdaki yerleşmelerin bundan etkilenme biçimi ve alınması gereken önlemlerin ortaya konulması amaçlanmaktadır.