Journals / Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2006 / Cilt: 16 - Sayı: 2

Türkiye'de Kentsel Uzmanlaşma ve Kentlerin Fonksiyonel Niteliklerindeki Değişimler

Urban Functional Specialization and the Changes of Functional Structure Characteristics of Cities in Turkey

Pages
19–41
DOI
—

Abstract

In this paper, functional characteristics and dominant functions of cities in Turkey, and changes in these functions that emerged between 1980 and 2000, have been analysed using the Nelson method. As' a result of the structural characterics of cities in Turkey, public service is the clearest function of its cities, especially in undeveloped regions. For this reason, administrative and military activities are heavily dominant in cities of Eastern and Southeastern Anatolia. While the percentage of manufacturing workers in Turkish cities dropped between 1980 and 2000, it perversely rose in the Marmara region. Agricultural characteristics are still strong in small cities of Turkey, but the importance of this function is in a decreasing trend in all urban settlements. These changes reflect the development level in urban functions and the rank of urbanization. Thus, specialized urban functions in Turkey have a regional pattern.

Özet

Bu makalede Türkiye kentlerinin fonksiyonel nitelikleri ve baskın fonksiyonları ile bu fonksiyonlarda 1980 ile 2000 yılları arasında meydana gelen değişimler, Nelson metodu kullanılarak analiz edilmiştir. Türkiye kentlerinin yapısal özelliklerinin bir sonucu olarak toplum hizmetleri, kentlerin en belirgin fonksiyonu haline gelmiştir. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki kentlerin fonksiyonlarında, idari ve askeri aktiviteler hakimdir. Türkiye kentlerinde imalat sektöründe çalışanların yüzdesi, 1980 ile 2000 yılları arasında düşerken, Bölgesi'nde artmıştır. Türkiye'de kentler büyüdükçe finans, sigorta ve emlak sektöründe çalışanların oranı artmaktadır. Küçük kentlerde tarımsal karakter baskındır. Türkiye'nin kentsel fonksiyonlarındaki gelişme düzeyi ve kentleşme süreci ile de örtüşmekte ve kentsel fonksiyonlarda ortaya çıkan uzmanlaşma, bölgesel açıdan farklı dağılış desenleri ortaya koymaktadır.