Auxilary Verb of e- and bol- is Make Use of Each Other in Uzbek Turkish

Özbek Türkçesinde e- ve bol- Yardımcı Fiillerinin Birbirinin Yerine Kullanılması

Abstract

Although the Old Turkish verbs er- and bol-avQ close to each other in terms of meaning, the auxiliary verb er- is used in the compound conjugation and the declination of nouns as if verbs, and the verb bol- is used rather as a descriptive verb after nouns. The auxiliary verb bol- in Uzbek Turkish, as well as its being used as a descriptive verb, is also used instead of e- in terms of meaning and function; especially in conditional compound declination. However, the usage of the auxiliary verb e- with the meaning and function of a descriptive verb is a condition that rarely occurs. This rare usage still occurs in some special conditions in Uzbek Turkish.

Özet

Eski Türçedeki er- ve bol- fiilleri anlam ve işlev olarak birbirine yakın olmasına rağmen, er- yardımcı fiili fiillerin birleşik çekimi ile isimlerin fiil gibi çekimlenmesinde; bol- yardımcı fiili ise daha çok tasviri fiil olarak isimlerden sonra kullanılır. Özbek Türkçesinde, bol- yardımcı fiili tasviri fiil olarak kullanılmasının yanı sıra e- fiili anlam ve fonksiyonunda da, özellikle şartlı birleşik çekimlerde kullanılmaktadır, e- yardımcı fiilinin bol- yardımcı fiili gibi tasviri fiil anlam ve fonksiyonunda kullanılması hadisesi ise nadir rastlanan bir durumdur. Bu nadir kullanış, hâlâ bazı özel durumlarda Özbek Türkçesinde canlı olarak yaşamaktadır.