Türkiye'de resmi ortaöğretim okulu yöneticilerinin örgütsel sosyalleşmeleri

Organizational socialization of secondary school principals in Turkish public schools

Abstract

Problem statement: It is known that personal attitudes about a job acquired through organizational socialization have a positive influence on an employee’s performance and effectiveness in the organization. Successful organizational socialization efforts increase an employee’s job satisfaction and devotion to their job. The socialization of the administrator contains getting the elements of the culture as a new member, joining the active progression in the organization, and learning the various behavior roles and putting them into practice. Purpose: The aim of this study is to find out the organizational socialization levels of principals in Turkish public schools. Method: The study universe was composed of principals and assistant principals in secondary education institutions in the center districts of Ankara. The sample group consisted of 226 administrators. This evaluation used a one way variance analysis (ANOVA) with the aim of determining whether there is a meaningful difference stemming from the length of service. Results and Findings: When the responses of school administrators were examined using the dimensions of job satisfaction, motivation, and devotion, it was observed that their socialization level increased as their seniority increased. Moreover, a meaningful difference was found in the three dimensions in the responses of school administrators according to their seniority. The averages of the responses of administrators in the acceptance dimension increase as seniority increases. In addition, no meaningful difference was found in responses to articles in the acceptance dimension. Conclusion and Recommendations: The study discovered that the organizational socialization level of new administrators is low. A structure should be developed as a package based on the school to put organizational socialization into practice so administrators can accept the organizational reality in educational organizations.

Özet

Problem Durumu: Örgütsel ortamda mevcut durumu öğrenmede başvurulacak temel konulardan birisi örgütsel sosyalleşmedir. Örgütsel sosyalleşme örgüt ile çalışanları arasındaki etkileşimi kapsar. Örgütsel sosyalleşme çalışmalarına ilişkin tarama, sosyalleşmenin örgütün bir parçası olduğu ve bireyin örgüte uyumunun esas alındığı ilgili literatürden anlaşılmaktadır. Uyumun örgüt tarafından bireye sağlanan öğretim süreci ile bireyin örgütsel değer, tutum ve davranışları öğrenmesi süreci şeklinde iki taraflı ele alındığı görülmektedir. Yöneticinin sosyalleşmesi ise örgüt kültürünü benimsemesi, örgütteki aktif sürece etkin olarak katılması ve yönetimin değişik davranış rollerini edinmesi olarak tanımlanmaktadır. Özellikle yeni yöneticilerin sosyalleşmelerinde yetiştirme programı çeşitli yazarlarca önerilmiştir. Bu programlarda yeni atanan yöneticilerin okulları ziyaret etmeleri, işe alıştırma kursları ve tecrübeli meslektaşların danışmanlık yapmaları gibi etkinlikler yer almaktadır. Eğitim literatürüne bakıldığında Türkiye dışındaki ülkelerde örgütsel sosyalleşme ile ilgili oldukça çok çalışmanın olduğu görülmektedir. Bunun yanında Türkiye eğitim literatüründe örgütsel sosyalleşme çalışmalarının kısıtlı olduğu yapılan çalışmaların ise daha çok uyum ile ilgili olduğu söylenebilir. Bu çalışmada var olan boşluğu gidermek amacıyla özellikle eğitim sisteminin temel birimi olan okullardaki yöneticilerin örgütsel sosyalleşmeleri ele alınmıştır.